Ι. Βοσινάκης: Οσφυαλγία – Ισχιαλγία: Πότε πρέπει να ανησυχώ;

Γράφει ο ορθοπαιδικός Ιωάννης Βοσινάκης

KEN 728X100

Ιατρείο: Αγίου Νικολάου 33, Βόλος, τηλ: 2421032750

Η οσφυαλγία, με ή χωρίς ισχιαλγία, είναι ιδιαίτερα συχνό πρόβλημα (8 στους 10 ενήλικες θα το παρουσιάσουν κάποια στιγμή). Είναι λοιπόν φυσικό πολύ συχνά να αντιμετωπίζεται με απλά αναλγητικά και εντριβές ή έμπλαστρα, χωρίς ο ασθενής να επισκεφθεί γιατρό. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις αυτή η χαλαρή αντιμετώπιση δεν εγκυμονεί κάποιο κίνδυνο, υπάρχουν καταστάσεις που μπορεί να υποκρύπτουν σοβαρές παθήσεις, ή να έχουν άσχημη εξέλιξη, που μπορεί να μην είναι αναστρέψιμη. Η παρουσία κάποιων συμπτωμάτων, που θα αναλυθούν παρακάτω, πρέπει να οδηγήσει εγκαίρως τον ασθενή σε ορθοπαιδικό για την σωστή διάγνωση και αντιμετώπιση.

Ο όρος οσφυαλγία δεν είναι πάθηση. Περιγράφει ένα σύμπτωμα, άλγος στην οσφύ (τη μέση) και αντίστοιχα η ισχιαλγία περιγράφει πόνο που αντανακλά στο πίσω μέρος του ισχίου (γοφού) και του κάτω άκρου, που μπορεί να φτάνει μέχρι και τα δάκτυλα. Η ισχιαλγία μπορεί να συνοδεύεται και από υπαισθησία (μούδιασμα), παραισθησίες (βελόνες ή ηλεκτρισμό) και αδυναμία. Τα αίτια της οσφυαλγίας και της ισχιαλγίας είναι πολλά και διαφορετικά και περιλαμβάνουν απλές αλλά και, σπανιότερα, σοβαρές παθήσεις και καταστάσεις.

Ενδείξεις που πρέπει να μας οδηγήσουν άμεσα σε ορθοπαιδικό:

  1. Η οσφυαλγία στα παιδιά, δεν πρέπει ποτέ να αντιμετωπίζεται επιπόλαια. Ακόμα κι αν υπάρχει ιστορικό μικροκάκωσης, που μπορεί να θεωρηθεί απλή θλάση, πάντα χρειάζεται καλός έλεγχος, γιατί μπορεί να υποκρύπτεται υποκείμενο πρόβλημα που εκδηλώνεται με κάποια αφορμή. Τέτοια προβλήματα μπορεί να είναι η σπονδυλόλυση – σπονδυλολίσθηση, όγκοι, φλεγμονές, ρευματοπάθειες, όζοι Smorl (ενδοσπονδυλικές κήλες δίσκων),  νόσος Scheuermann (οστεοχονδρίτιδα σπονδύλων).
  2. Σε περιπτώσεις που παρατηρείται έντονος νυχτερινός πόνος, πυρετός, κακουχία, γενικευμένη αδυναμία, ανορεξία ή απώλεια βάρους, η επίσκεψη σε γιατρό είναι επείγουσα, καθώς μπορεί να υπάρχει μικροβιακή φλεγμονή ή όγκος στη σπονδυλική στήλη (πρωτοπαθής ή μεταστατικός). Ακόμη, όγκοι των νεφρών μπορεί να παρουσιάσουν παρόμοια συμπτώματα.
  3. Οσφυαλγία που συνοδεύεται από πόνο στην κοιλιά, συνήθως δεν είναι ορθοπαιδικής αιτιολογίας και οφείλεται σε ενδοκοιλιακό πρόβλημα, το οποίο χρειάζεται εκτίμηση από γενικό χειρουργό, ή γυναικολόγο. Ο πόνος στην οσφύ είναι αντανακλαστικός.
  4. Σε περίπτωση κάκωσης όπως πτώση ή τροχαίο ατύχημα, κάθε πόνος στην οσφυϊκή χώρα πρέπει να εξετάζεται άμεσα για τον κίνδυνο καταγμάτων, τα οποία, αν δεν αντιμετωπισθούν έγκαιρα και αποτελεσματικά, μπορεί να οδηγήσουν σε παραμορφώσεις (κύφωση, σκολίωση), σπονδυλαρθρίτιδα ή ακόμη και πίεση νευρικών ριζών με αποτέλεσμα παράλυση.
  5. Η απλή οσφυαλγία, χωρίς κάποιο από τα ανωτέρω ανησυχητικά συμπτώματα, πρέπει να οδηγήσει στον ορθοπαιδικό, αν ο πόνος επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα παρά τη χρήση αναλγητικών, ανάπαυση και αποφυγή έντονων δραστηριοτήτων, ή όταν απασχολεί με συχνές κρίσεις τον ασθενή (2-3 φορές το χρόνο).
  6. Όταν η οσφυαλγία συνδυάζεται με ισχιαλγία, δηλαδή πόνο σε ένα ή και τα δύο κάτω άκρα, ή με μούδιασμα (υπαισθησία), παραισθησίες (αίσθημα βελονών, καύσου ή ηλεκτρισμού) ή αδυναμία μυών (πάρεση ή παράλυση) στα κάτω άκρα, η εξέταση από ορθοπαιδικό πρέπει να γίνει άμεσα. Τα συμπτώματα αυτά υποδηλώνουν πίεση νευρικών ριζών από κήλη μεσοσπονδυλίου δίσκου, οστεόφυτα, παρεκτοπισμένο κάταγμα σπονδύλου, σπονδυλολίσθηση, σπονδυλική στένωση ή ακόμη και όγκους της σπονδυλικής στήλης. Η καθυστέρηση στη διάγνωση και την αντιμετώπιση μπορεί να οδηγήσει σε μόνιμη βλάβη νευρικών ριζών, λόγω παρατεταμένης πίεσης. Αν παρά τη σωστή συντηρητική θεραπεία τα συμπτώματα αυτά επιμένουν άνω των 4-6 εβδομάδων, απαιτείται πιο δραστική αντιμετώπιση με επισκληρίδιες εγχύσεις ή και χειρουργική αποσυμπίεση. Η πιθανότητα υποτροπής της ισχιαλγίας είναι περίπου 10%-20%.
  7. Σε περίπτωση οξείας οσφυοισχιαλγίας που συνοδεύεται από προβλήματα στην ούρηση η τη λειτουργία του εντέρου, η αντιμετώπιση πρέπει να είναι επείγουσα, καθώς συνήθως πρόκειται για μεγάλη κεντρική κήλη δίσκου η οποία πιέζει την ιππουρίδα (το δεμάτιο όλων των νευρικών ριζών που είναι υπεύθυνες για τη λειτουργία των σφιγκτήρων της κύστης και του εντέρου και άλλες σημαντικές λειτουργίες) και η βλάβη τους μπορεί να είναι μη αναστρέψιμη ακόμη και εντός ωρών.

Στην αντιμετώπιση της οσφυαλγίας – ισχιαλγίας έχουν σημαντικό ρόλο τα ιατρεία-κλινικές πόνου με διάφορα αποτελεσματικά μέσα και η φυσικοθεραπεία. Εκτός από την έγκαιρη και σωστή αντιμετώπιση, η πρόληψη εμφάνισης ή υποτροπής της οσφυαλγίας-ισχιαλγίας είναι απαραίτητη και απαιτεί άσκηση, καλή φυσική κατάσταση, αποφυγή της καθιστικής ζωής, καλή στάση σώματος, ρύθμιση βάρους σώματος, αποφυγή έντονου βήχα-φτερνίσματος.

error: Content is protected !!