Οι επιπτώσεις της πανδημίας στην ενεργειακή σκακιέρα

58631055 409122936542098 4103724406742712320 n 1
milonas 728x120

Γράφει ο Ευθύμιος Ζιγγιρίδης BEng MSc AMIEE MILT, Σύμβουλος Στρατηγικών Επενδύσεων

Το ξέσπασμα της πανδημίας που κόστισε τη ζωή χιλιάδων ανθρώπων έως σήμερα και μόλυνε ακόμη περισσότερους , έχει δημιουργήσει νέες συνθήκες στο κλάδο της ενέργειας στον πλανήτη μας. Ένας θανατηφόρος ιός σαφώς και δεν θα μπορούσε να προκαλέσει τίποτα λιγότερο από αναταραχές στις αγορές και διακυμάνσεις στην τιμή του πετρελαίου  Η τεράστια πτώση σε ζήτηση πετρελαίου από χώρες ενεργοβόρες όπως η Κίνα, η Ταιβάν, η Νότια Κορέα η Ιταλία, η Γαλλία, Η Ισπανία έχουν ως αποτέλεσμα  την κατακόρυφη πτώση της τιμής του πετρελαίου. Οι απαγορεύσεις σε μετακινήσεις έχουν μειώσει τις μετακινήσεις με αυτοκίνητα, αεροπλάνα, πλοία κάτι που στη συνέχεια έχει μειώσει τη ζήτηση σε πετρέλαιο ή υποπροϊόντα του, το ίδιο έχει συμβεί στην βιομηχανία. Η αναστολή λειτουργίας πολλών εργοστασίων παγκοσμίως έχει μειώσει τη ζήτηση για καύσιμη ύλη.  Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε η Διεθνής Επιτροπή Ενέργειας, η υποχώρηση της παγκόσμιας ζήτησης εκτιμάται ότι το πρώτο τρίμηνο του 2020 θα φτάσει τα 2,5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, εκ των οποίων το 1.8 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα θα αφορά την υποχώρηση της ζήτησης στην Κίνα.

Η πτώση των τιμών του πετρελαίου οφείλεται στον πόλεμο που είναι σε εξέλιξη μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας που ηγείται της ομάδας των παραγωγών του ΟΠΕΚ και της Ρωσίας που ηγείται των επιπλέον 10 χωρών που μαζί με την ομάδα ΟΠΕΚ έχουν δημιουργήσει την ΟΠΕΚ+. Η Ρωσία θέλοντας να χτυπήσει οικονομικά τις ΗΠΑ όπου το σχιστολιθικό πετρέλαιο έχει γίνει πολύ ανταγωνιστικό (απαιτεί υψηλό κόστος παραγωγής και είναι ανταγωνιστικό σε τιμές όπου το βαρέλι κυμαίνεται στα 60 δολάρια) δεν δέχθηκε μείωση της παραγωγής πετρελαίου για να συγκρατηθούν οι τιμές, κάτι που πρότεινε η Σαουδική Αραβία. Μετά από την άρνηση της Ρωσίας η Σαουδική Αραβία αποφάσισε την αύξηση της παραγωγής με αποτέλεσμα οι τιμές να κατρακυλήσουν περαιτέρω. Να σημειωθεί ότι η Σαουδική Αραβία δεν είναι απλώς μια πετρελαιοπαραγωγός χώρα. Έχει μεγάλα αποθέματα και χαμηλό κόστος παραγωγής. Η συμπεριφορά της ως προς τον όγκο παραγωγής επηρεάζει σε σημαντικό βαθμό την τιμή του πετρελαίου. Αυτή είναι και μία από τις βάσεις της «στρατηγικής» σχέσης με τις ΗΠΑ.  Ακόμη και η παραπάνω διένεξη έχει τις ρίζες της στην παγκόσμια μείωση της ζήτησης καύσιμης ύλης λόγω της πανδημίας.

Αποτέλεσμα του εκρηκτικού αυτού κοκτέιλ στην πετρελαϊκή αγορά, ήταν η καθίζηση των τιμών του “μαύρου χρυσού”, με το πετρέλαιο brent να υποχωρεί στα επίπεδα των 25 δολαρίων και το αμερικανικό αργό WTI στα επίπεδα των 21 δολαρίων. Από τις αρχές του έτους οι διεθνείς τιμές καταγράφουν πτώση που πλησιάζει το 50%.

Η εξέλιξη της πανδημίας αναμένεται να επηρεάσει άμεσα την κατανάλωση και θεωρείται κρίσιμη για την εξέλιξη του ισοζυγίου προσφοράς ζήτησης, που καθορίζει ευθέως και την πορεία των τιμών. Η αρνητική επίπτωση στη ζήτηση μπορεί να ξεπεράσει κάθε προηγούμενο, θεωρεί χαρακτηριστικά η Citi. Ο οίκος θεωρεί ότι σε περίπτωση που εφαρμοστούν και σε άλλες χώρες, μέτρα καραντίνας ανάλογα με την Κίνα, τότε η μείωση της ζήτησης μπορεί να φτάσει έως και τα 4,2 εκατ. βαρέλια την ημέρα. Μια τέτοια εξέλιξη θα σήμαινε ότι συνολικά το 2020 θα έχουμε υποχώρηση της συνολικής κατανάλωσης άνω των 3 εκατ. βαρελιών την ημέρα.

Στη χώρα μας η πτώση της ζήτησης, λόγω των προληπτικών μέτρων του «Μένουμε Σπίτι», με τον περιορισμό στο ελάχιστο της κυκλοφορίας οχημάτων, το κλείσιμο των επιχειρήσεων, την αναστολή των παραγωγικών δραστηριοτήτων έχει επιφέρει σημαντική πτώση της ενεργειακής ζήτησης. Στην εβδομάδα 16 με 22 Μαρτίου – δηλαδή πριν τη λήψη των πολύ σκληρών μέτρων περιορισμού – ήδη η ζήτηση ηλεκτρισμού είχε περιοριστεί κατά 5%. Μάλιστα, παράγοντες της αγοράς εκτιμούν ότι τις προηγούμενες ημέρες, ο περιορισμός της ζήτησης ήταν πολλαπλάσιος, ενώ το επόμενο διάστημα τα ποσοστά θα πέσουν έτι περαιτέρω. Μεγαλύτερα ποσοστά μείωσης της ζήτησης καταγράφηκαν, το ίδιο διάστημα, και σε άλλες χώρες, όπως στην Κύπρο και στην Ισπανία όπου έπεσε κατά 10%, στη Γαλλία κατά 15%, στην Ιταλία κατά 16% με 20% κλπ.   Όσον αφορά στην παραγωγή ρεύματος στην Ελλάδα, είναι ιδιαιτέρως ενδιαφέρον ότι την εβδομάδα 16 με 22 Μαρτίου οι Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) κατέκτησαν την πρώτη θέση, καταγράφοντας το υψηλότερο ποσοστό του τελευταίου επταμήνου. Ειδικότερα, σύμφωνα με το Δελτίο Ενεργειακής Ανάλυσης του ΙΕΝΕ, οι ΑΠΕ είδαν την παραγωγή τους να σημειώνει υψηλό 29 εβδομάδων, ξεπερνώντας τις 291 γιγαβατώρες και κατακτώντας με ευκολία την πρώτη θέση στο εβδομαδιαίο μείγμα καυσίμου με ποσοστό 34%.  

Επίσης στην ελληνική αγορά η ζήτηση καυσίμων κίνησης πρώτο δίμηνο κυμάνθηκε στα ίδια επίπεδα με πέρυσι. Ωστόσο, πιέσεις έχει δεχθεί η κατανάλωση αεροπορικών καυσίμων, ενώ τις τελευταίες ημέρες καταγράφεται υποχώρηση και στα υπόλοιπα καύσιμα εξαιτίας των περιορισμών που τέθηκαν σε ισχύ για τον κοροναϊό. Και βέβαια τα δυσοίωνα μηνύματα για την τουριστική κίνηση του καλοκαιριού, εφόσον επιβεβαιωθούν, αναμένεται να επηρεάσουν σημαντικά την εποχική κατανάλωση καυσίμων κίνησης, των αεροπορικών και των ναυτιλιακών καυσίμων.

Διαχρονικά οι κρίσεις στην ενέργεια προκαλούν τριγμούς στην παγκόσμια οικονομία. Αυτή  την περίοδο η κρίση προκλήθηκε από την πανδημία του Κορωναιού. Οι διεθνείς πολιτικοί και οικονομικοί συνασπισμοί  μαζί με τις μεγάλες δυνάμεις όπως η ΕΕ, ο ΟΠΕΚ, ο ΟΠΕΚ +, η ΗΠΑ κτλ οφείλουν να συντονιστούν και να συνεργαστούν σε βασικά ζητήματα ώστε αφενός να ξεπεραστεί η μάστιγα του Κορωναιού αφετέρου να επέλθει η κανονικότητα στην παγκόσμια οικονομία.

 

error: Content is protected !!