Γράφει ο Γιώργος Δεληκώστας Mentor – L&B Coach
Πόσες φορές έχεις πει «θα το κάνω αργότερα»; Πέφτεις με τα μούτρα στη δουλειά, κοιτάς το ρολόι και συνειδητοποιείς ότι πέρασε μισή ώρα χωρίς να έχεις ολοκληρώσει τίποτα. Ο χρόνος δεν χάνεται μόνο με μεγάλες αναβολές· κλέβεται και από τις μικρές στιγμές που αφήνουμε να γλιστρήσουν, χωρίς να δίνουμε σημασία.
Η παγίδα των μικρών καθυστερήσεων
Σκέψου το εξής: χτυπάει το τηλέφωνο, βλέπεις το μήνυμα, λες «θα απαντήσω μετά». Το ίδιο συμβαίνει με το email, με έναν λογαριασμό, με μια μικρή δουλειά που αφήνεις για αργότερα. Συσσωρεύονται και, χωρίς να το καταλάβεις, το «θα το κάνω μετά» γίνεται βάρος που σε συνοδεύει όλη μέρα.
Ένας φίλος μού είπε πρόσφατα: «Δεν ήταν ποτέ οι μεγάλες υποχρεώσεις που με πίεζαν, αλλά εκείνες οι δέκα μικρές που με ακολουθούσαν παντού». Αυτές είναι που μας στερούν ενέργεια, ακόμα κι αν δεν το παραδεχόμαστε. Και εδώ είναι η πρώτη παγίδα: δεν πρόκειται για σπάνιες περιπτώσεις, αλλά για επαναλαμβανόμενα μοτίβα που γίνονται δεύτερη φύση.
Όταν οι αναβολές γίνονται συνήθεια
Το πιο ύπουλο με τις μικρές αναβολές είναι ότι μετατρέπονται σε συνήθεια. Το μυαλό μας μαθαίνει ότι μπορεί να μεταθέτει συνεχώς και να νιώθει μια πρόσκαιρη ανακούφιση. Όμως αυτή η «ανακούφιση» είναι ψευδαίσθηση· στην πραγματικότητα, μεγαλώνει το άγχος και μειώνεται η συγκέντρωση.
Κι αν σκεφτείς λίγο πιο βαθιά, θα δεις πως αυτό δεν επηρεάζει μόνο τη δουλειά. Ένας μαθητής που λέει «θα διαβάσω αργότερα» καταλήγει να φορτώνεται την ύλη τη νύχτα πριν την εξέταση. Ένας επαγγελματίας που αναβάλλει μικρές κλήσεις, μαζεύει στο τέλος της εβδομάδας έναν σωρό δουλειές που τον κάνουν να νιώθει καταβεβλημένος. Και κάποιος που λέει συνεχώς «θα τα πούμε άλλη φορά» στις σχέσεις του, συνειδητοποιεί μετά από καιρό ότι έχει απομακρυνθεί από ανθρώπους που αγαπά.
Η αλυσίδα του χαμένου χρόνου
Αν παρατηρήσεις προσεκτικά, οι μικρές καθυστερήσεις μοιάζουν με κρίκους μιας αλυσίδας. Ο ένας οδηγεί στον άλλο και σιγά-σιγά δημιουργείται ένα πλέγμα που σε κρατά δεμένο. Κάθε «μετά» γίνεται και πιο δύσκολο, γιατί προστίθεται πάνω σε όσα ήδη άφησες πίσω.
Ένας άνθρωπος που συνόδευα σε coaching το περιέγραφε έτσι: «Στην αρχή ένιωθα ότι απλώς με καθυστερούσαν. Μετά κατάλαβα ότι με καθόριζαν. Δεν ήμουν εγώ που έπαιρνα τις αποφάσεις, αλλά οι μικρές μου αναβολές». Αυτή η αλυσίδα είναι αόρατη, αλλά δυνατή· και μόνο η συνειδητή επιλογή μπορεί να τη σπάσει.
Μια διαφορετική στάση
Δεν χρειάζονται θαύματα για να αλλάξει αυτή η συνήθεια. Χρειάζεται μια μικρή αλλά καθοριστική στάση: να δίνουμε προτεραιότητα σε ό,τι μπορεί να γίνει τώρα. Να θυμόμαστε ότι το «μετά» σπάνια είναι πιο εύκολο.
Μια γυναίκα που συνόδευα αποφάσισε να αρχίσει να απαντά άμεσα σε όσα emails της έπαιρναν λιγότερο από πέντε λεπτά. Μέσα σε μία εβδομάδα, ένιωθε ότι είχε βγάλει από πάνω της μισό «νοητικό βάρος».
Το ίδιο παρατήρησε κι ένας φοιτητής: κάθε φορά που έλεγε «θα διαβάσω ένα κεφάλαιο αργότερα» το άφηνε να σωρεύεται. Όταν τόλμησε να ξεκινήσει άμεσα με πέντε σελίδες, η καθυστέρηση άρχισε να υποχωρεί. Η μικρή αυτή νίκη του έδωσε αυτοπεποίθηση και άλλαξε τον τρόπο που έβλεπε όλη την υπόλοιπη ύλη.
Και εδώ φαίνεται η διαφορά: δεν χρειάζεται να «νικήσεις» την τάση για αναβολή σε όλα. Αρκεί να ξεκινήσεις με ένα μικρό βήμα που δείχνει στο μυαλό σου ότι υπάρχει και άλλος τρόπος.
Ο χρόνος μάς ξεφεύγει πιο συχνά από τις μικρές χαραμάδες, όχι από τις μεγάλες πόρτες. Αν μάθουμε να τις κλείνουμε έγκαιρα, μπορούμε να κρατήσουμε περισσότερη ενέργεια για όσα έχουν πραγματικά σημασία.
Και ίσως η πιο σημαντική ερώτηση που μπορούμε να κάνουμε στον εαυτό μας είναι: «Αν όχι τώρα, πότε;». Δοκίμασέ το σήμερα, σε κάτι μικρό, και δες πώς θα αλλάξει η μέρα σου.
Γιατί κάθε μικρό «τώρα» είναι μια επένδυση στο αύριο.
Και να θυμάσαι: το αύριο που ονειρεύεσαι χτίζεται με τα μικρά σου τώρα.
