Από την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου τον περασμένο Μάιο σχετικά με τη νέα αντιτρομοκρατική στρατηγική του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, η οποία περιλάμβανε μια ριζική αλλαγή στην αντιμετώπιση της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, αυξάνονται συνεχώς οι εκκλήσεις για την ανάγκη ανάληψης παρόμοιας ευρωπαϊκής και δυτικής δράσης κατά του εξτρεμισμού της οργάνωσης.
Η στρατηγική της κυβέρνησης Τραμπ, που περιλαμβάνεται σε ένα έγγραφο 16 σελίδων, περιέγραψε ρητά την οργάνωση ως «τη ρίζα από την οποία προήλθαν η Αλ Κάιντα και το ISIS, και την ιδεολογική πηγή αυτών των τρομοκρατικών ομάδων», πριν ανακοινώσει αυστηρά αμερικανικά μέτρα κατά της Αδελφότητας, εντάσσοντας τα παραρτήματά της στον Λίβανο, την Αίγυπτο και την Ιορδανία στη λίστα με τις «Ειδικά Χαρακτηρισμένες Τρομοκρατικές Ομάδες». Η στρατηγική δεσμεύτηκε να συνεχίσει τη δίωξη και τον χαρακτηρισμό των υπόλοιπων παραρτημάτων της οργάνωσης στη Μέση Ανατολή και πέραν αυτής, με στόχο τη συντριβή της παντού.
Αυτόν τον δυτικό κίνδυνο τον αντιλήφθηκαν νωρίς αρκετές αραβικές χώρες, διευρύνοντας τα μέτρα περιορισμού της οργάνωσης. Το πιο πρόσφατο παράδειγμα είναι η καταδίκη από δικαστήριο της Τυνησίας του ηγέτη του κινήματος Ενάχντα, Ρασίντ Γκανουσί, και άλλων ηγετών του ισλαμικού κινήματος σε διάφορες ποινές φυλάκισης, στο πλαίσιο μιας υπόθεσης που σχετίζεται με τον λεγόμενο «μυστικό μηχανισμό ασφαλείας» του κινήματος. Οι ρίζες αυτού του φακέλου ανάγονται στις αρχές του 2022, μετά από μήνυση που κατατέθηκε από την Εισαγγελία της Τυνησίας και την ομάδα υπεράσπισης των δολοφονημένων (το 2013) ηγετών της αντιπολίτευσης, Σουκρί Μπελαΐντ και Μοχάμεντ Μπραχμί. Στην υπόθεση κατηγορήθηκε το Ενάχντα, το οποίο αναγνωρίζεται ως ένα από τα παραρτήματα της Μουσουλμανικής Αδελφότητας.
Εξτρεμιστική Ιδεολογία
Ο ερευνητής Χουσεΐν Αμπντούλ-Χουσεΐν, από το Ίδρυμα για την Υπεράσπιση των Δημοκρατιών (FDD), αναφέρει σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες συνειδητοποιούν πλέον πως η Μουσουλμανική Αδελφότητα δεν περιορίζεται στις αραβικές ή ισλαμικές χώρες, αλλά είναι μια διακρατική οργάνωση που δραστηριοποιείται στη Δύση. Συμπληρώνει πως δεν θα του προκαλούσε έκπληξη αν οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις στην οργάνωση σε συμμαχικές χώρες, όπως η Βρετανία και η Γαλλία.
Στον Καναδά, η δημοσιογράφος Μέλανι Μπένετ επικρίνει την απόφαση να επιτραπεί στον Χαλέντ Αλ-Καζάζ να καταθέσει την άποψή του ενώπιον της Βουλής των Κοινοτήτων του Καναδά εκ μέρους του Καναδικού Συμβουλίου Μουσουλμανικών Δημοσίων Υποθέσεων. Όπως αναφέρει:
«Ο Αλ-Καζάζ προώθησε πρόσφατα τον ιδρυτή της Μουσουλμανικής Αδελφότητας, Χασάν αλ-Μπάννα, και την ίδια την οργάνωση ως πρότυπο για τη μουσουλμανική νεολαία κατά τη διάρκεια συνεδρίου. Παρά την ύπαρξη τεκμηριωμένου ιστορικού ετών που συνδέει τις θέσεις του με μια εξτρεμιστική ιδεολογία που στοχεύει στην υπονόμευση των δυτικών φιλελεύθερων αξιών, του δόθηκε βήμα για να μιλήσει ενώπιον μιας από τις κύριες επιτροπές».
Αξίζει να σημειωθεί ότι το Καναδικό Συμβούλιο Μουσουλμανικών Δημοσίων Υποθέσεων αντιτίθεται σε νέα νομοθεσία του καναδικού κοινοβουλίου που διευρύνει τις κυβερνητικές εξουσίες παρακολούθησης για την εθνική ασφάλεια και την καταπολέμηση της τρομοκρατίας, υποστηρίζοντας ότι τέτοια μέτρα πρέπει να είναι αναλογικά, διαφανή και να συνάδουν με τον Καναδικό Χάρτη Δικαιωμάτων και Ελευθεριών.
Ένα Επικίνδυνο Παράδοξο
Παράλληλα, ο ερευνητής Ταρίκ Αλ-Οταΐμπα, συνεργάτης στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, τονίζει ότι ενώ τα αραβικά κράτη πέρασαν δεκαετίες προσπαθώντας να περιορίσουν τη Μουσουλμανική Αδελφότητα, η Ευρώπη δεν έχει καν ξεκινήσει. «Το αποτέλεσμα είναι ένα επικίνδυνο παράδοξο: ενώ η επιρροή της εξτρεμιστικής ισλαμικής οργάνωσης στη Μέση Ανατολή μειώνεται, η επιρροή της στην Ευρώπη αυξάνεται μέρα με τη μέρα», σημειώνει.
Υπενθυμίζοντας τις πολυετείς προειδοποιήσεις ειδικών ασφαλείας, αναφέρει:
• Με εξαίρεση την Αυστρία, καμία χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχει λάβει αποφασιστικά μέτρα.
• Οι περισσότερες δυτικές χώρες ανέχονται τις πολιτικές πτέρυγες της οργάνωσης στο όνομα της δήθεν ειρηνικής ενσωμάτωσής τους στα πολιτικά συστήματα.
Σε ανάλυσή του για το Ινστιτούτο Πολιτικής για την Εγγύς Ανατολή της Ουάσιγκτον, εξηγεί ότι δεν έχει υπάρξει συντονισμένη δυτική προσπάθεια για την αντιμετώπιση της ιδεολογικής απειλής, δίνοντας χαρακτηριστικά παραδείγματα από την Ευρώπη:
• Βρετανία: Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα μείωσαν τις υποτροφίες για Εμιρατινούς φοιτητές από φόβο στρατολόγησής τους από ισλαμιστές στο Ηνωμένο Βασίλειο.
• Βέλγιο: Ολόκληρες γειτονιές έχουν μετατραπεί σε παράλληλες κοινωνίες.
• Γερμανία: Παρά τις κυβερνητικές ανησυχίες, η οργάνωση συνεχίζει να επεκτείνεται.
• Σουηδία: Το τοπικό παράρτημα της Αδελφότητας έχει μετατρέψει τη χώρα σε εστία ριζοσπαστικής ισλαμικής ιδεολογίας.
Γιατί Υπάρχει Τέτοια Αδράνεια;
Σύμφωνα με τον Αλ-Οταΐμπα, το πρόβλημα εντοπίζεται στους «δυτικούς κανόνες που απαγορεύουν την παρέμβαση στις θρησκευτικές υποθέσεις». Αυτή η τάση ανοχής επιτρέπει στα τεμένη που ελέγχονται από την οργάνωση να διαδίδουν μηνύματα μισαλλοδοξίας, μίσους και δόξας της τζιχαντιστικής βίας, απειλώντας τη συνοχή των ευρωπαϊκών κοινωνιών μέσω της δημιουργίας εναλλακτικών δομών που βασίζονται στη Σαρία.
Η Μέθοδος της Αδελφότητας Ο ερευνητής προειδοποιεί ότι η Αδελφότητα λειτουργεί με υπομονή:
«Περιμένει μέχρι να βεβαιωθεί για τη δύναμή της και μετά κινείται εναντίον του υπάρχοντος κράτους. […] Η στρατηγική της είναι να ενσταλάξει σταδιακά την ιδεολογία της στη νεολαία, ώστε να μπορέσει να εκμεταλλευτεί την κοινωνική της επιρροή για πολιτικό έλεγχο».
Η Ιδεολογική Ρίζα Η άτυπη δομή της αποτελεί άλλη μια πρόκληση. Πρόκειται για έναν συνασπισμό χωρίς επίσημη έδρα, βασισμένο στα θεμέλια της Αιγυπτιακής Μουσουλμανικής Αδελφότητας του 1928, όπως αυτά εξελίχθηκαν από τα γραπτά του Σαγίντ Κουτμπ. Οι φιλοσοφίες του Κουτμπ (Τζαχιλίγια, απόρριψη του κοσμικού κράτους) έχουν διαμορφώσει γενιές ισλαμιστών τρομοκρατών, από την Αλ Κάιντα μέχρι το ISIS.
Διδάγματα από τον Αραβικό Κόσμο
Ο Αλ-Οταΐμπα συμβουλεύει τη Δύση να διδαχθεί από την εμπειρία χωρών όπως η Ιορδανία, το Μαρόκο και τα ΗΑΕ. Σύμφωνα με τον ίδιο, η σχέση μεταξύ των κρατών και της Μουσουλμανικής Αδελφότητας παίρνει τις εξής μορφές στον ισλαμικό κόσμο:
• Έλεγχος: Χώρες όπως το Μαρόκο επιτρέπουν στους ισλαμιστές να λειτουργούν πολιτικά, αλλά υπό αυστηρή κρατική επιτήρηση.
• Σύγκρουση: Η οργάνωση ποινικοποιείται και είτε εξαλείφεται (όπως στα ΗΑΕ και την Ιορδανία) είτε αναγκάζεται να περάσει στην παρανομία (όπως στην Αίγυπτο).
• Επιρροή: Η Αδελφότητα επηρεάζει ή ενσωματώνεται στο ίδιο το κράτος, όπως συμβαίνει στην Τουρκία.
• Συμφέρον: Περιπτώσεις όπου επικρατούν ευκαιριακές συμμαχίες και κοινά συμφέροντα.
