Σειρά μέτρων ενεργοποιεί η κυβέρνηση με στόχο την ελάφρυνση χιλιάδων οφειλετών, βάζοντας στο επίκεντρο ρυθμίσεις, εξωδικαστικό και ακατάσχετο.
Με στόχο τη σταδιακή απομείωση του τεράστιου βάρους των 240 δισ. ευρώ που πιέζει ασφυκτικά νοικοκυριά και επιχειρήσεις, η κυβέρνηση θέτει σε εφαρμογή ένα πλέγμα επτά στοχευμένων παρεμβάσεων. Οι αλλαγές αυτές, που δρομολογούνται από τις αρχές Ιουλίου, επιδιώκουν να δώσουν διέξοδο στο ακανθώδες ζήτημα του ιδιωτικού χρέους, προσφέροντας επιλογές από την ένταξη σε 72 δόσεις μέχρι την αποδέσμευση των τραπεζικών λογαριασμών.
Αν και η Ελλάδα καταγράφει ιδιωτικό χρέος κοντά στο 95% του ΑΕΠ, ένα ποσοστό αρκετά πιο κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 121%, το οικονομικό επιτελείο παρακολουθεί στενά την πορεία του. Όπως επεσήμανε χαρακτηριστικά ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης: «το να είμαστε σε καλύτερο σημείο από την υπόλοιπη Ευρώπη… δεν πάει να πει ότι δεν θα ασχοληθούμε με το ζήτημα».
Μέσω του νέου πολυνομοσχεδίου του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο μετά την ολοκλήρωση της διαβούλευσης έχει κατατεθεί προς συζήτηση και ψήφιση στη Βουλή, υπολογίζεται ότι πάνω από 1,5 εκατομμύριο οφειλέτες σε Εφορία, ασφαλιστικά ταμεία, πιστωτικά ιδρύματα και servicers θα μπορέσουν να ενταχθούν σε ευνοϊκά σχήματα αποπληρωμής. Παράλληλα, θεσπίζονται ισχυρότερες δικλείδες ασφαλείας για την πρώτη κατοικία και τις τραπεζικές καταθέσεις.
1. Ρύθμιση σε 72 δόσεις για Εφορία και ΕΦΚα
Όσοι φορολογούμενοι έχουν αφήσει απλήρωτες υποχρεώσεις που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως το τέλος του 2023, αποκτούν πλέον τη δυνατότητα να τις τακτοποιήσουν σε έως και 72 μηνιαίες δόσεις. Η ηλεκτρονική πλατφόρμα υποβολής αιτήσεων, η οποία αναμένεται να ανοίξει στα μέσα Ιουλίου, θα δέχεται αιτήματα μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2026.
Βασική προϋπόθεση αποτελεί η εξόφληση ή η εμπρόθεσμη ρύθμιση των νέων χρεών που δημιουργήθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου 2024. Το κατώτατο όριο της μηνιαίας δόσης καθορίζεται στα 30 ευρώ, ενώ η αρχική οφειλή επιβαρύνεται με σταθερό ετήσιο επιτόκιο 5,84%. Για την υπαγωγή, απαιτείται συνέπεια στην υποβολή των φορολογικών δηλώσεων της τελευταίας πενταετίας (εφόσον έχει λήξει η προθεσμία), απουσία αμετάκλητης καταδίκης για αδικήματα φοροδιαφυγής ή λαθρεμπορίας και τακτοποίηση λοιπών εκκρεμοτήτων. Με την ομαλή τήρηση της ρύθμισης, οι οφειλέτες εξασφαλίζουν φορολογική ενημερότητα, καθώς και αναστολή αναγκαστικών μέτρων είσπραξης και ποινικών διώξεων για χρέη προς το Δημόσιο.
2. Οι αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό
Το αναμορφωμένο πλαίσιο προσφέρει την ευκαιρία ένταξης σε φυσικά και νομικά πρόσωπα με χρέη προς το Δημόσιο και τον ΕΦΚΑ που ξεπερνούν τα 5.000 ευρώ, διευρύνοντας σημαντικά την περίμετρο εφαρμογής, καθώς μέχρι πρότινος το όριο ήταν τα 10.000 ευρώ. Ο μηχανισμός προβλέπει αποπληρωμή προς το κράτος σε έως 240 μηνιαίες δόσεις, με σταθερό επιτόκιο 3%. Για οφειλές σε τράπεζες και servicers η περίοδος εξόφλησης μπορεί να φτάσει τους 420 μήνες, με την πρόταση αποπληρωμής να παράγεται αυτόματα μέσω του αλγορίθμου της πλατφόρμας.
Σε αντίθεση με τη ρύθμιση των 72 δόσεων, εδώ αξιολογείται πλήρως η συνολική οικονομική εικόνα του δανειολήπτη (εισοδήματα, περιουσιακά στοιχεία, καταθέσεις, λοιπές υποχρεώσεις), γεγονός που απαιτεί τη συναίνεση στην άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα είναι ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, πέραν της μακροχρόνιας εξόφλησης, μπορεί να προκύψει μερική διαγραφή τόκων, προσαυξήσεων ή και μέρους της αρχικής οφειλής. Η εφαρμογή αυτών των αλλαγών αναμένεται έναν μήνα μετά τη δημοσίευση του νόμου σε ΦΕΚ.
3. Νέα προστασία για την πρώτη κατοικία
Μία σημαντική αλλαγή που φέρνει ο εξωδικαστικός από τις 21 Σεπτεμβρίου 2026 είναι η δυνατότητα του δανειολήπτη να διαχωρίσει την κύρια κατοικία του από τη λοιπή περιουσία, προστατεύοντάς την από ενδεχόμενη ρευστοποίηση. Με αυτόν τον τρόπο, μπορεί να επιτύχει «κούρεμα» χρέους, μικρότερες δόσεις και εξόφληση σε διάστημα 35 ετών, ρευστοποιώντας τα υπόλοιπα περιουσιακά του στοιχεία. Σε αντίθεση με το μέχρι σήμερα ισχύον καθεστώς, η νέα εστιασμένη διαδικασία λαμβάνει υπόψη μόνο την αξία της πρώτης κατοικίας, αφήνοντας εκτός το σύνολο της περιουσίας.
4. Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων
Εντός του φθινοπώρου μπαίνει σε λειτουργία ο Φορέας Απόκτησης και Επαναμίσθωσης Ακινήτων. Η ανάδειξη της “Christofferson, Robb & co, LLC” ως προσωρινού αναδόχου σηματοδοτεί το προτελευταίο βήμα. Εφόσον τα δικαιολογητικά κριθούν πλήρη, θα κηρυχθεί οριστικός ανάδοχος και η σύμβαση θα κυρωθεί από τη Βουλή. Ο στρατηγικός επενδυτής θα διαχειρίζεται τον Φορέα, ο οποίος στοχεύει να διασφαλίσει τη στέγαση σε περίπου 15.000 νοικοκυριά που κινδυνεύουν με πλειστηριασμό, δίνοντάς τους την επιλογή να συνεχίσουν να διαμένουν στο ακίνητο καταβάλλοντας ένα χαμηλό ενοίκιο. Μέχρι την πλήρη ενεργοποίηση, το Ενδιάμεσο Πρόγραμμα εξακολουθεί να παρέχει προστασία από αναγκαστική εκτέλεση και κρατική επιδότηση δόσης έως 210 ευρώ.
5. Δάνεια σε ελβετικό φράγκο
Για τους δανειολήπτες που έχουν λάβει στεγαστικά δάνεια σε ελβετικό φράγκο, το πρόγραμμα προστασίας επεκτείνεται έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026. Ήδη, σύμφωνα με το υπουργείο, περίπου 14.000 πολίτες έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον για ένταξη.
6. Αύξηση του ακατάσχετου στα 1.600 ευρώ
Ταυτόχρονα, το ακατάσχετο όριο των τραπεζικών καταθέσεων αναπροσαρμόζεται στα 1.600 ευρώ (από 1.250 ευρώ που παρέμενε «παγωμένο» από το 2015), καλύπτοντας τις οφειλές τόσο προς το Δημόσιο όσο και προς τις τράπεζες. Η αύξηση αυτή αγγίζει το 28%, υπερκαλύπτοντας τον σωρευτικό πληθωρισμό της περιόδου (20,8%), προσφέροντας ένα ισχυρότερο δίχτυ προστασίας απέναντι στο σύγχρονο αυξημένο κόστος διαβίωσης.
7. Αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών
Τέλος, το πολυνομοσχέδιο θεσπίζει τη δυνατότητα «ξεμπλοκαρίσματος» των δεσμευμένων λογαριασμών για επαγγελματίες και επιχειρήσεις. Καταβάλλοντας το 25% της συνολικής οφειλής και ρυθμίζοντας το υπόλοιπο ποσό, οι φορολογούμενοι αποκτούν άπαξ πρόσβαση σε στοιχειώδη ρευστότητα, με το μέτρο να στοχεύει άμεσα στη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και των ελεύθερων επαγγελματιών.
Πηγή: ieidiseis.gr
