Η διεθνής συζήτηση για το μεγάλο πλούτο και τον τρόπο φορολογίας του απασχόλησε τα στελέχη της ΕΛΑΣ ως βασικό αίτημα ενός σημαντικού ρεύματος της σύγχρονης προοδευτικής οικονομικής σκέψης.
Με αναφορές από Τομά Πικετί που έχει αναδείξει την προοδευτική φορολόγηση της καθαρής περιουσίας ως εργαλείο περιορισμού των ανισοτήτων καθώς και του Γκαμπριέλ Ζουκμάν ο οποίος προτείνει διεθνώς συντονισμένο ελάχιστο φόρο στους δισεκατομμυριούχους, πρόταση που απασχόλησε την ατζέντα του G20. Το οικονομικό επιτελείο της ΕΛ.ΑΣ με γνώμωνα το νομοθετικό αίτημα του Αμερικανού Μπέρνι Σάντερς για τη φορολόγηση του ακραίου πλούτου με στόχο τη δικαιότερη κατανομή των φορολογικών βαρών και τη χρηματοδότηση δημόσιων και κοινωνικών επενδύσεων, κατέληξε στην ενσωμάτωση της συγκεκριμένης εισφοράς στο πρόγραμμα της.
Οι επιτελεία εξέτασαν τα στοιχεία της World Inequality Database (2024), όπου το ανώτερο 1% του πληθυσμού της Ελλάδας κατέχει το 24,27% του πλούτου (€201,6 δις.), ενώ το ανώτερο 10% κατέχει συνολικά το 60,91% (€506,0 δις.) με το υπόλοιπο 90% να κατέχει €324,8δις.
Η πρόταση για πατριωτική εισφορά αφορά σε εφαρμογή συντελεστή 1,0% για το ανώτερο 1% σε όρους καθαρού πλούτου του πληθυσμού, οδηγώντας σε δυνητικά έσοδα ~€2,02 δις. ετησίως. Έτσι ώστε το 1% των πιο ισχυρών να αναλάβει, όπως αναλογεί στη δύναμη του, περισσότερο βάρος στην εθνική προσπάθεια για τη σύγκλιση με την Ευρώπη.
Στελέχη εξηγούν «αυτή θα είναι η πατριωτική εισφορά: Το 1% των πιο ισχυρών Ελλήνων θα καταβάλει για τη πατρίδα σε μόνιμη βάση το 1% της αξίας της περιουσίας του, υπό τη προϋπόθεση ότι δε θα καταβάλει άλλη εισφορά που θα αφορά τη περιουσία του και ότι το ποσό αυτό θα είναι ένα κλασματικό υποσύνολο από την απόδοση της αξιοποίησής της».
Ωστόσο διευκρινίζεται πως βασικό προαπαιτούμενο για την εφαρμογή της πατριωτικής εισφοράς είναι η ολοκλήρωση του περιουσιολογίου: το ενιαίο μητρώο κινητής και ακίνητης περιουσίας κάθε φορολογουμένου, με αυτόματη άντληση από τις βάσεις του Δημοσίου, διασύνδεση με ταμειακά συστήματα, ηλεκτρονικές πληρωμές και τα ευρωπαϊκά μητρώα πραγματικών δικαιούχων, αυστηρή προστασία δεδομένων και αποκλειστική χρήση για φορολογικό έλεγχο.
Η πατριωτική εισφορά θα εκταθεί σε έναν οδικό χάρτη διάρκειας από 12 έως 18 μήνες και θα ολοκληρωθεί σε έξι φάσεις.
ΕΛΑΣ: Αναλυτικά ο οδικός χάρτης για την πατριωτική εισφορά
Φάση Α΄| Μήνες 1–5: Μελέτη & Χαρτογράφηση
Ανάθεση ειδικής μελέτης για την Ελλάδα στο EU TaxObservatory, με ρητή απαίτηση για εύρος σεναρίων εσόδων, όχι μία κεντρική εκτίμηση.
Χαρτογράφηση της πραγματικής κατανομής πλούτου και του αριθμού δυνητικών φορολογουμένων.
Καταγραφή της φορολογίας που ήδη καταβάλλουν οι υπόχρεοι.
Έναρξη χαρτογράφησης περιουσιολογίου και μητρώου πραγματικών δικαιούχων (beneficial ownership) για συμμετοχές και περιουσιακά στοιχεία στην αλλοδαπή.
Φάση Β΄ | Μήνες 1–5 (παράλληλα ή με χρονική επέκταση 3 μηνών): Διόρθωση υφιστάμενης φορολογίας
Νομοθετικές παρεμβάσεις σε φορολογία, π.χ. φορολογία κληρονομιών/δωρεών, αντικειμενικών αξιών.
Κατάργηση/περιορισμός αδικαιολόγητων φοροαπαλλαγών.
Φάση Γ΄ | Μήνες 6–10 (έως μήνας 13 βάσει χρονικής επέκτασης): Τεχνικός σχεδιασμός του φόρου
Αναλυτική κατάρτιση περιουσιολογίου και μητρώου πραγματικών δικαιούχων (beneficial ownership) για συμμετοχές και περιουσιακά στοιχεία στην αλλοδαπή.
Οριστικοποίηση ορίου εφαρμογής υψηλού πλούτου (υψηλό) και συντελεστή.
Κανόνες αποτίμησης μη εισηγμένων στοιχείων, γης, trusts.
Κανόνες anti-avoidance: μεταχείριση εταιρικών σχημάτων, trusts, offshore δομών.
Exit tax και αναδρομική ισχύς περιουσιολογίου για αποφυγή αλλαγής έδρας.
Εξειδίκευση μηχανισμού καταβολής του φόρου σε μη άμεσα ρευστοποιήσιμες κινητές αξίες.
Μηχανισμός συμψηφισμού με ήδη καταβληθέντες φόρους.
Φάση Δ΄ | Μήνες 6–10 (παράλληλα ή με επέκταση 3 μηνών): Διοικητική & πληροφοριακή υποδομή
Σύσταση εξειδικευμένης μονάδας μεγάλου κεφαλαίου στην ΑΑΔΕ, με επανενεργοποίηση και ενίσχυση του Σώματος Ορκωτών Εκτιμητών.
Πληροφοριακό σύστημα δηλώσεων περιουσίας και διασταυρώσεων.
Ενεργοποίηση συστηματικής διεθνούς ανταλλαγής πληροφοριών.
Φάση Ε΄ | Μήνες 10–12 (έως μήνας 18 βάσει χρονικών επεκτάσεων): Νομοθέτηση & δοκιμή
Ψήφιση του νόμου με ενσωματωμένη πιλοτική περίοδο και ρήτρα αξιολόγησης.
Dry-run: δοκιμαστικές δηλώσεις, αποτιμήσεις, διασταυρώσεις και υπολογισμός υποχρεώσεων σε δείγμα, χωρίς βεβαίωση φόρου.
Φάση ΣΤ΄ | Μήνας 13 (έως μήνας 19 βάσει χρονικών επεκτάσεων): Έναρξη πιλοτικής εφαρμογής
Πρώτο έτος πραγματικής διοικητικής λειτουργίας.
Πηγή: ieidiseis.gr
