Ευρωπαϊκή «σφραγίδα» αποκτούν τα δύο εθνικά θαλάσσια πάρκα που έχει ανακηρύξει η Ελλάδα σε Αιγαίο και Ιόνιο, μετά την απόφαση του υπουργείου Οικονομικών για την ένταξή τους σε πρόγραμμα χρηματοδοτούμενο από την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ειδικότερα, όπως αναφέρει η εφημερίδα «Καθημερινής», η ένταξη των εθνικών θαλάσσιων πάρκων σε έργο το οποίο χρηματοδοτεί το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, αποτελεί, κατ’ αρχάς, δικαίωμα της Αθήνας, δεδομένου ότι η ίδια η ανάπτυξή τους καλύπτεται πλήρως από τη νομοθεσία της Ε.Ε. Επιπλέον, σηματοδοτεί τη βούληση της Αθήνας να προχωρήσει κανονικά, χωρίς καμία περαιτέρω καθυστέρηση σε όλα τα βήματα που απομένουν προκειμένου να προχωρήσει η υπόθεση των θαλάσσιων πάρκων.
Η συγκεκριμένη απόφαση έρχεται πριν από τη δημοσίευση των εφαρμοστικών Προεδρικών Διαταγμάτων για τα δύο θαλάσσια πάρκα, κάτι που η Αθήνα έχει από καιρό υπολογίσει ότι μπορεί να προκαλέσει την αντίδραση της Άγκυρας. Η οριοθέτηση των δύο θαλάσσιων πάρκων ωστόσο, δίχως, παράλληλα, την έκδοση των απαραίτητων Προεδρικών Διαταγμάτων, δεν μπορεί να θεωρηθεί νομικά ολοκληρωμένη. Και δεδομένων των προθέσεων που έχει ήδη δείξει η Τουρκία με τα δικά της θαλάσσια πάρκα, τα οποία, βεβαίως, αντικατοπτρίζουν περισσότερο ζώνες αμφισβήτησης ελληνικών δικαιωμάτων και λιγότερο ζώνες προστασίας. Υπενθυμίζεται ότι τα ελληνικά θαλάσσια πάρκα βρίσκονται εντός των ορίων των ελληνικών χωρικών υδάτων.
Χρηματοδότηση έως 10 εκατ. ευρώ
Εφημερίδα «Καθημερινή»
Συγκεκριμένα, την απόφαση ένταξης των δύο θαλάσσιων πάρκων στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα «Περιβάλλον και κλιματική αλλαγή 2021-2027» υπογράφει ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης και οι λεπτομέρειές της αφορούν, μεταξύ άλλων, διοικητικές διευθετήσεις σχετικά με τη χρηματοδότηση, τον προϋπολογισμό και τη δημιουργία παραρτημάτων, στα Κύθηρα για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ιονίου και στη Μήλο και την Αμοργό και το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Νοτίου Αιγαίου.
Πέρα από τις υποδομές αυτές, η υπουργική απόφαση περιλαμβάνει και την υλοποίηση διαχειριστικών δράσεων για τα πρώτα χρόνια λειτουργίας. Οι δράσεις αυτές περιλαμβάνουν, όπως είναι αναμενόμενο, μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος, της θαλάσσιας βιοποικιλότητας (περιορισμούς αλιείας κ.λπ.). Ως ημερομηνία έναρξης της υλοποίησης ορίστηκε αναδρομικά η 1η Ιουνίου 2026 και λήξης της η 31η Δεκεμβρίου του 2030, με ορισμένα υποέργα να αρχίζουν τον Μάιο του 2027. Ήδη έχουν γίνει κάποιες δαπάνες για την υλικοτεχνική υποδομή των πάρκων, ενώ για την κάλυψη των αναγκών των νέων φορέων θα πρέπει να γίνουν και προσλήψεις.
Οι λεπτομέρειες είναι αρκετές, το συνολικό κόστος της χρηματοδότησης δεν υπερβαίνει τα 10 εκατ. ευρώ (από ελληνικής πλευράς). Ωστόσο είναι απολύτως σαφές ότι η κίνηση αυτή πλαισιώνει μια ευρύτερη πολιτική της ελληνικής κυβέρνησης.
Η τουρκική αντίδραση και τα «αντίπαλα» πάρκα
Τα θαλάσσια πάρκα έχουν προκαλέσει ευθύς εξαρχής την αντίδραση της Τουρκίας, είτε όταν αυτά περιγράφηκαν στον χάρτη του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού (ΘΧΣ), όταν αυτός δημοσιοποιήθηκε τον Απρίλιο του 2025 είτε όταν ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανακοίνωσε τη δημιουργία των δύο συγκεκριμένων θαλάσσιων πάρκων. Η Τουρκία αντέδρασε τον Απρίλιο στον ΘΧΣ, ενώ και πέρυσι τον Ιούλιο, όταν ο πρωθυπουργός έκανε τις συγκεκριμένες ανακοινώσεις, η Άγκυρα αρχικά κατήγγειλε απόπειρα της Ελλάδας να αλλάξει το καθεστώς στο Αιγαίο, ουσιαστικά παραπέμποντας στη γνωστή θεωρία των «γκρίζων ζωνών». Λίγες ημέρες αργότερα, η Τουρκία προανήγγειλε τα δικά της θαλάσσια πάρκα. Και υπενθυμίζεται ότι εντός του Αυγούστου δημοσιοποίησε τα όρια δύο θαλάσσιων πάρκων, ένα στο Βόρειο Αιγαίο και ένα στην Ανατολική Μεσόγειο, στην περιοχή νοτίως του Καστελόριζου. Βασικό χαρακτηριστικό αυτών των θαλάσσιων πάρκων είναι ότι, σε αντίθεση με τα ελληνικά, ανοίγονται σε δεκάδες ναυτικά μίλια πέρα από τα χωρικά ύδατα της Τουρκίας.
Πηγή: ieidiseis.gr
