Μετά από ένα σχετικά «ήρεμο» καλοκαίρι στα ράφια των σούπερ μάρκετ και τις λαϊκές αγορές, τα σύννεφα της ακρίβειας πυκνώνουν ξανά πάνω από την ευρωπαϊκή και την ελληνική αγορά, όλα τα σημάδια να δείχνουν ότι έρχονται νέες αυξήσεις στα τρόφιμα. Οι ανατιμήσεις στα τρόφιμα από τον Ιούνιο μέχρι και τον Αύγουστο κινήθηκαν με ρυθμούς αισθητά χαμηλότερους από τον γενικό μηνιαίο πληθωρισμό.
Συγκεκριμένα, ο πληθωρισμός των τροφίμων στην Ελλάδα περιορίστηκε στο 2,9% τον Ιούνιο, στο 2,7% τον Ιούλιο και μόλις στο 0,9% τον Αύγουστο, την ώρα που ο γενικός δείκτης κάλπαζε με ρυθμούς 4,4%, 3,4% και 3,8% αντίστοιχα.
Ωστόσο, η περίοδος χάριτος φαίνεται να εκπνέει με την έλευση του Οκτωβρίου. Παρά τα αναχώματα που επιχειρεί να ορθώσει το Υπουργείο Ανάπτυξης -όπως η εθνική πρωτοβουλία μείωσης τιμών και η παράταση της υποχρέωσης των μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ για προαναγγελία αυξήσεων έως το 2027- οι εξωγενείς πιέσεις είναι πλέον πολύ ισχυρές για να απορροφηθούν από την εγχώρια εφοδιαστική αλυσίδα.
Ενεργειακό σοκ: Πετρέλαιο και φυσικό αέριο σε τροχιά ανόδου
Η βασικότερη αιτία ανησυχίας εντοπίζεται στην απότομη άνοδο του κόστους ενέργειας, η οποία μετακυλίεται άμεσα στο κόστος παραγωγής και μεταφοράς των αγαθών. Όπως σημειώνουν διεθνή δίκτυα ενημέρωσης, οι γεωπολιτικές εντάσεις έχουν προκαλέσει ισχυρούς τριγμούς.
► Συναγερμός στην ΕΕ για το μπλόκο Τραμπ στο ντίζελ – Διπλωματική αντεπίθεση από τις Βρυξέλλες
H τιμή του πετρελαίου Brent ξεπέρασε το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι. Η παρατεταμένη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και οι επιθέσεις σε δεξαμενόπλοια έχουν προκαλέσει έντονη νευρικότητα στις αγορές, σημειώνει το BBC.
Την ίδια στιγμή, το Bloomberg επισημαίνει ότι η τιμή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη (δείκτης TTF) έχει καταγράψει άλμα, ξεπερνώντας τα 75 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα, τιμή διπλάσια σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.
Το Reuters συμπληρώνει ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα παρακολουθεί στενά την κατάσταση, με τον επικεφαλής οικονομολόγο της, Φίλιπ Λέιν, να προειδοποιεί ανοιχτά για νέα κορύφωση του πληθωρισμού τους επόμενους μήνες, καθώς οι αλυσίδες εφοδιασμού αδυνατούν πλέον να απορροφήσουν το αυξημένο λειτουργικό κόστος.
Η κρίση της Μαύρης Θάλασσας και το «μπλόκο» στα σιτηρά
Πέρα από το ενεργειακό μέτωπο, η παγκόσμια τροφοδοσία αντιμετωπίζει ένα εξίσου σοβαρό πλήγμα λόγω της κλιμάκωσης του πολέμου στην Ουκρανία. Ο συνεχιζόμενος «πόλεμος των drones» έχει μετατρέψει τις εμπορικές οδούς της Μαύρης Θάλασσας σε ζώνη υψηλού κινδύνου.
► LEX από τους FT: Στον… καλό καιρό ποντάρει η ΕΕ για να βγάλει τον χειμώνα, μπροστά στο ενεργειακό σοκ
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters, οι εκατέρωθεν επιθέσεις σε λιμενικές υποδομές και εμπορικά πλοία έχουν στραγγαλίσει τις εξαγωγές. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι ποσότητες σιτηρών που καταφέρνουν να φτάσουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν μειωθεί δραματικά. Το Bloomberg αναφέρει ότι η κατάσταση αυτή αναγκάζει τους μεγάλους αγοραστές διεθνώς να αναζητούν εσπευσμένα εναλλακτικές πηγές εφοδιασμού, προκαλώντας παγκόσμιο σοκ στις τιμές του σιταριού και των ελαίων.
Αν και γίνονται προσπάθειες για μια μερική εκεχειρία στις μεταφορές, οι αναλυτές εμφανίζονται εξαιρετικά σκεπτικοί για το αν μια τέτοια συμφωνία θα επιτευχθεί ή θα τηρηθεί στην πράξη.
Η ελληνική πραγματικότητα: Δομικές πιέσεις και αυξήσεις στα τρόφιμα
Στην Ελλάδα, η εισαγόμενη ακρίβεια έρχεται να προστεθεί σε ήδη υπάρχοντα εγχώρια προβλήματα. Πέρα από τις γενικές αυξήσεις, η χώρα μας βρίσκεται αντιμέτωπη με ειδικές ελλείψεις. Για παράδειγμα, έχει ήδη προαναγγελθεί μια σημαντική αύξηση στην τιμή της φέτας.
Αυτή η εξέλιξη δεν οφείλεται στα καύσιμα, αλλά στη μειωμένη διαθεσιμότητα πρόβειου γάλακτος σε συνδυασμό με την υψηλή ζήτηση.
► Μήνυμα SOS από 700 ελληνικές βιομηχανίες για το ενεργειακό κόστος
Παράλληλα, ο χειμώνας αναμένεται δύσκολος καθώς η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος στην Ελλάδα παραμένει στενά συνδεδεμένη με αυτή του φυσικού αερίου. Με το αέριο σε επίπεδα ρεκόρ το κόστος λειτουργίας των ελληνικών επιχειρήσεων και των βιομηχανιών τροφίμων θα δεχθεί ισχυρή πίεση.
Όλα δείχνουν ότι η ακρίβεια που ξεκινά από την αντλία των καυσίμων και τα ενεργειακά συμβόλαια, είναι έτοιμη να μεταφερθεί με ορμή στα ράφια των σούπερ μάρκετ, με αυξήσεις στα τρόφιμα ξανά, δοκιμάζοντας τις αντοχές των καταναλωτών. Μετά την καλοκαιρινή ανάπαυλα, η απειλή του φθινοπώρου είναι ήδη εδώ.
Πηγή: ieidiseis.gr





