Στο Παρίσι βρίσκεται ο Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος, συμμετέχοντας στο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο του Οικουμενικού Πατριαρχείου με τίτλο «Η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος της Ορθοδόξου Εκκλησίας (2016-2026): Απολογισμός και Προοπτικές», το οποίο πραγματοποιείται από τις 5 έως τις 8 Οκτωβρίου 2026, παρουσία του Οικουμενικού Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίου.
Κατά την πρώτη ημέρα των εργασιών, ο κ. Ιγνάτιος παρουσίασε εισήγηση με θέμα «Διακονώντας την πανορθόδοξη ενότητα: Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος ως Πρόεδρος της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Κρήτης», αναλύοντας τόσο την πορεία που οδήγησε στη Σύνοδο του 2016 όσο και τον καθοριστικό ρόλο που διαδραμάτισε ο Οικουμενικός Πατριάρχης.
Ο Μητροπολίτης Δημητριάδος αναφέρθηκε εκτενώς στις προσυνοδικές διασκέψεις των προηγούμενων δεκαετιών, οι οποίες προετοίμασαν το έδαφος για τη Σύνοδο της Κρήτης, επισημαίνοντας ότι η πραγματοποίησή της αποτέλεσε μία από τις βασικές προτεραιότητες της Πατριαρχίας Βαρθολομαίου.
Παράλληλα, υπενθύμισε τη δική του συμμετοχή στις δύο τελευταίες Προσυνοδικές Πανορθόδοξες Διασκέψεις, το 2009 και το 2015, καθώς και τη συμμετοχή του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου το 1986.
Όπως τόνισε, «η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος δεν υπήρξε έργο ενός ανθρώπου ή μιας μόνον Εκκλησίας», υπογραμμίζοντας ωστόσο την ιδιαίτερη ευθύνη και συμβολή του Οικουμενικού Πατριάρχη στην υπηρεσία της πανορθόδοξης ενότητας.
Η μεγάλη δοκιμασία με τις τέσσερις αποχές
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο κ. Ιγνάτιος στην απόφαση τεσσάρων Ορθοδόξων Εκκλησιών – Αντιοχείας, Βουλγαρίας, Γεωργίας και Ρωσίας – να μην συμμετάσχουν τελικά στη Σύνοδο της Κρήτης.
Όπως σημείωσε, η εξέλιξη αυτή ανέδειξε τις διαφορετικές αντιλήψεις που υπάρχουν εντός της Ορθοδοξίας σχετικά με τη συγκρότηση μιας Πανορθόδοξης Συνόδου, την έννοια της συναίνεσης και τον ρόλο του «πρώτου» στην πανορθόδοξη κοινωνία.
Παρά τις απουσίες, η Σύνοδος πραγματοποιήθηκε, με τον Μητροπολίτη Δημητριάδος να επισημαίνει ότι η απόφαση αυτή κατέστησε σαφές πως οι απουσίες δεν μπορούσαν να ακυρώσουν τη δυνατότητα των παρόντων Εκκλησιών να συνέλθουν συνοδικά.
Από τη στιγμή, μάλιστα, που άρχισαν οι εργασίες, όπως ανέφερε, η ευθύνη της προεδρίας μετατοπίστηκε από τη διασφάλιση της πραγματοποίησης της Συνόδου στη διασφάλιση της ουσιαστικής λειτουργίας της ως πραγματικού συνοδικού οργάνου.
«Να ακούγεται ακόμη και ο διαφωνών»
Ο κ. Ιγνάτιος στάθηκε επίσης στον τρόπο με τον οποίο ο Οικουμενικός Πατριάρχης διαχειρίστηκε τις διαφορετικές απόψεις που διατυπώθηκαν κατά τη διάρκεια των εργασιών.
Μίλησε για τη σφαιρική εικόνα που διαθέτει ο Πατριάρχης για την Ορθοδοξία, αλλά και για τη γνώση των προσώπων που συγκροτούν τις κατά τόπους Εκκλησίες.
Ιδιαίτερα τόνισε το χάρισμά του «να δημιουργεί τον χώρο μέσα στον οποίο ο άλλος μπορεί να μιλήσει και να ακουστεί, ακόμη και όταν διαφωνεί».
Κατά τον Μητροπολίτη Δημητριάδος, βασικό χαρακτηριστικό της προεδρίας του κ. Βαρθολομαίου δεν ήταν η προσπάθεια να εξαφανιστούν οι διαφωνίες, αλλά να αποτραπεί η μετατροπή τους σε οριστική ρήξη.
Όπως σημείωσε, στόχος ήταν να παραμένει ανοικτή η συζήτηση μέχρι να επιτευχθεί μια όσο το δυνατόν ευρύτερα αποδεκτή διατύπωση.
«Η Σύνοδος δεν έλυσε όλα τα προβλήματα»
Ο κ. Ιγνάτιος αναγνώρισε ότι η Αγία και Μεγάλη Σύνοδος της Κρήτης δεν έλυσε όλα τα προβλήματα της σύγχρονης Ορθοδοξίας και άφησε πίσω της ανοιχτά ζητήματα.
Ωστόσο, υποστήριξε ότι αποτέλεσε ένα καθοριστικό βήμα για την επανενεργοποίηση της συνοδικότητας της Ορθόδοξης Εκκλησίας σε οικουμενικό επίπεδο.
Επικαλέστηκε μάλιστα την άποψη του μακαριστού Καλλίστου Γουέαρ, σύμφωνα με τον οποίο το σημαντικότερο επίτευγμα της Συνόδου ήταν ότι επανέφερε στο προσκήνιο το συνοδικό ήθος της Ορθοδοξίας.
Κατά τον ίδιο, η Κρήτη δεν θα έπρεπε να θεωρηθεί το τέλος αυτής της διαδικασίας, αλλά η αρχή μιας νέας συνοδικής πορείας.
«Ο Πρώτος δεν επιβάλλει – διακονεί την ενότητα»
Ολοκληρώνοντας την εισήγησή του, ο Μητροπολίτης Δημητριάδος υπογράμμισε ότι η ουσία της προεδρίας του Οικουμενικού Πατριάρχη βρίσκεται ακριβώς στην ευθύνη διαφύλαξης της ενότητας.
Όπως ανέφερε, ακόμη και σε συνθήκες έντασης, ο «Πρώτος» δεν καλείται να επιβάλει τη δική του άποψη, αλλά να δημιουργεί τις προϋποθέσεις ώστε όλες οι Εκκλησίες να μπορούν να συναντώνται, να συνομιλούν, να διαφωνούν και να αναζητούν από κοινού τον δρόμο προς την ενότητα.
Καταλήγοντας, σημείωσε ότι η μεγαλύτερη πρόκληση για την Ορθόδοξη Εκκλησία δεν είναι η θεωρητική επίκληση της συνοδικότητας, αλλά η σταθερή και θαρραλέα εφαρμογή της στην πράξη, υπογραμμίζοντας πως για τον λόγο αυτό το λειτούργημα του Πρώτου ως Προέδρου παραμένει απολύτως αναγκαίο.
