Στη δυσκολότερη περίοδο των πανελλαδικών εξετάσεων βρίσκονται οι υποψήφιοι καθώς έλαβαν τους βαθμούς τους , υπολόγισαν τα μόρια τους και τώρα πρέπει να επιλέξουν τι θέλουν να σπουδάσουν και ποιες σχολές θα προτιμήσουν στο Μηχανογραφικό δελτίο.
Πάρα πολλά παιδιά λένε συχνά «δεν ξέρω τι θέλω να σπουδάσω». Αυτή είναι ίσως η τελευταία απάντηση που περιμένουν να ακούσουν οι γονείς από έναν μαθητή που γράφει 18 και 19. Μαθητές με εξαιρετικές επιδόσεις, υψηλή συνέπεια και μεγάλες δυνατότητες δυσκολεύονται να απαντήσουν σε μια φαινομενικά απλή ερώτηση: «Τι θα ήθελες να κάνεις στο μέλλον;». Αυτό συμβαίνει γιατί η σχολική η επιτυχία και η επαγγελματική κατεύθυνση δεν είναι το ίδιο πράγμα, τονίζει η κυρία Βασιλική Κουτρούμπα, Σύμβουλος Σταδιοδρομίας και συμπληρώνει: Ένας μαθητής μπορεί να είναι πολύ καλός σε πολλά μαθήματα, αλλά να μην έχει ακόμη ανακαλύψει τι τον ενθουσιάζει πραγματικά. Μπορεί να έχει μάθει να πετυχαίνει στόχους που του θέτουν άλλοι, χωρίς να έχει αφιερώσει χρόνο στο να αναρωτηθεί ποιοι είναι οι δικοί του στόχοι. Και κάπου εκεί εμφανίζεται αυτό που συχνά αποκαλούμε «σύνδρομο του καλού μαθητή» — μια κατάσταση στην οποία οι υψηλές επιδόσεις δεν συνοδεύονται πάντα από ξεκάθαρα κίνητρα ή ουσιαστική αυτογνωσία.
Από μικρή ηλικία, οι καλοί μαθητές λαμβάνουν θετική ανατροφοδότηση για τις επιδόσεις τους. Οι βαθμοί γίνονται πηγή επιβεβαίωσης, ενώ η συνέπεια και η προσπάθεια ανταμείβονται συνεχώς από τους σημαντικούς άλλους. Σταδιακά, όμως, πολλοί από αυτούς αρχίζουν να συνδέουν την αξία τους με την επιτυχία. Έτσι, όταν φτάνει η στιγμή να επιλέξουν σχολή ή επαγγελματική κατεύθυνση, το ερώτημα δεν είναι «τι μου αρέσει;», αλλά «σε ποια σχολή μπορώ να περάσω;».
Και εκεί εμφανίζεται η πρώτη μεγάλη δυσκολία. Οι μαθητές με υψηλές επιδόσεις έχουν συνήθως πολλές επιλογές. Ενώ ένας μαθητής με πιο συγκεκριμένες βαθμολογικές δυνατότητες περιορίζει φυσικά το εύρος των επιλογών του, ο πολύ καλός μαθητής βρίσκεται συχνά μπροστά σε δεκάδες εναλλακτικές. Ιατρική, Νομική, Πολυτεχνείο, Ψυχολογία, Πληροφορική, Οικονομικά. Όλα φαίνονται πιθανά. Και όταν όλα είναι πιθανά, η απόφαση γίνεται πιο δύσκολη.
Παρατηρούμε επίσης ότι πολλοί καλοί μαθητές δυσκολεύονται να ξεχωρίσουν τους δικούς τους στόχους από τις προσδοκίες του περιβάλλοντός τους. Συχνά ακούμε φράσεις όπως «Αφού μπορώ να περάσω Ιατρική, γιατί να μην το κάνω;» ή «Οι καθηγητές μου λένε ότι θα ήταν κρίμα να μην δηλώσω Νομική». Σε αυτές τις περιπτώσεις, η επιλογή βασίζεται περισσότερο στην εξωτερική αναγνώριση παρά στην εσωτερική επιθυμία.
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό που συναντάμε είναι ο φόβος του λάθους. Οι μαθητές που έχουν συνηθίσει να πετυχαίνουν δυσκολεύονται να αποδεχθούν ότι μια απόφαση μπορεί να μην είναι τέλεια. Αναζητούν τη μία, ιδανική επιλογή που θα τους εξασφαλίσει επιτυχία, επαγγελματική αποκατάσταση και προσωπική ικανοποίηση. Όμως η πραγματικότητα είναι ότι τέτοιες εγγυήσεις δεν υπάρχουν. Καμία σχολή δεν μπορεί να προσφέρει από μόνη της ένα επιτυχημένο μέλλον.
Γι’ αυτό και στις συνεδρίες συμβουλευτικής προσπαθούμε να μετατοπίσουμε τη συζήτηση από το «πού μπορείς να περάσεις» στο «ποιος θέλεις να γίνεις». Οι βαθμοί είναι ένα σημαντικό εργαλείο, αλλά δεν αποτελούν πυξίδα ζωής. Η επιλογή σπουδών χρειάζεται να βασίζεται στην αυτογνωσία, στα ενδιαφέροντα, στις αξίες και στον τρόπο ζωής που επιθυμεί να έχει ένας νέος άνθρωπος στο μέλλον.
Το ίδιο μήνυμα αφορά και τους γονείς. Όταν ένα παιδί έχει υψηλές επιδόσεις, είναι εύκολο να επικεντρωθούμε στις ευκαιρίες που ανοίγονται μπροστά του. Όμως εξίσου σημαντικό είναι να το βοηθήσουμε να ανακαλύψει τι το κινητοποιεί πραγματικά. Η ερώτηση δεν είναι μόνο «σε ποια σχολή μπορεί να περάσει;», αλλά και «σε ποια σχολή θα μπορέσει να εξελιχθεί, να είναι διά βίου μαθητής και να νιώθει δημιουργικό για πολλά χρόνια;».
Οι καλοί μαθητές έχουν πολλές δυνατότητες. Η μεγαλύτερη πρόκληση, όμως, δεν είναι να πετύχουν στις εξετάσεις. Είναι να μάθουν να ακούν τον εαυτό τους πίσω από τις επιδόσεις, τις προσδοκίες και τους βαθμούς. Γιατί τελικά η επιτυχία δεν είναι να περάσεις στην πιο απαιτητική ή στην πιο υψηλόβαθμη σχολή, αλλά να επιλέξεις μια διαδρομή που να έχει νόημα για εσένα.
Πηγή: ieidiseis.gr
