Η καλοήθης υπερπλασία προστάτη και ο καρκίνος προστάτη αποτελούν δύο διαφορετικές παθήσεις που αφορούν τον προστάτη αδένα και εμφανίζονται συχνότερα όσο αυξάνεται η ηλικία του άνδρα. Παρότι πρόκειται για διαφορετικές καταστάσεις, η σωστή ενημέρωση σχετικά με τους παράγοντες που συνδέονται με την εμφάνισή τους είναι ιδιαίτερα σημαντική.
Τι είναι η καλοήθης υπερπλασία προστάτη;
Η καλοήθης υπερπλασία προστάτη αποτελεί τη συχνότερη πάθηση του συγκεκριμένου αδένα. Χαρακτηρίζεται από σταδιακή αύξηση του μεγέθους του προστάτη, η οποία μπορεί να προκαλέσει χαρακτηριστικά συμπτώματα στον άνδρα.
Δύο από τους βασικούς παράγοντες που έχουν συσχετιστεί με την ανάπτυξή της είναι η ηλικία και η παρουσία ανδρογόνων. Η συχνότητά της αυξάνεται σε μεγαλύτερες ηλικίες, ενώ δεν παρατηρείται σε άνδρες που έχουν υποστεί ορχεκτομή σε νεαρή ηλικία ή παρουσιάζουν διαταραχές στην παραγωγή και δράση των ανδρογόνων.
Τα τελευταία χρόνια έχει εξεταστεί επίσης η πιθανή σχέση της πάθησης με το μεταβολικό σύνδρομο. Έχει διαπιστωθεί ότι οι παχύσαρκοι άνδρες παράγουν μεγαλύτερη ποσότητα οιστραδιόλης σε σχέση με όσους έχουν φυσιολογικό σωματικό βάρος. Αντίθετα, παράγοντες όπως το αλκοόλ, η αρτηριακή υπέρταση και η κίρρωση του ήπατος έχουν μελετηθεί χωρίς να έχει αποδειχθεί σαφής σύνδεση.
Πώς εξελίσσεται η υπερπλασία του προστάτη;
Η ανάπτυξη της πάθησης πραγματοποιείται σε διαφορετικά στάδια. Αρχικά σχηματίζονται όζοι, ακολουθεί η διάχυτη ανάπτυξη της μεταβατικής ζώνης και του περιουρηθρικού ιστού και στη συνέχεια παρατηρείται περαιτέρω ανάπτυξη των οζιδίων.
Μέχρι την ηλικία των 70 ετών συνήθως καταγράφεται συνολική αύξηση των διαστάσεων του προστάτη. Σε μεγαλύτερες ηλικίες μπορεί να επικρατούν μεγάλοι όζοι και επιθηλιακά στοιχεία. Ο αδένας εμφανίζεται διογκωμένος, ελαστικός και οζώδης, με τη διόγκωση να αφορά κυρίως τους πλάγιους ή τον μέσο λοβό.
Καρκίνος προστάτη και συχνότητα εμφάνισης
Ο καρκίνος προστάτη αποτελεί μία από τις συχνότερες κακοήθειες στους άνδρες των αναπτυγμένων δυτικών κοινωνιών. Στην Ελλάδα αναφέρονται περίπου 4.000 περιστατικά κάθε χρόνο, ενώ περίπου 1.500 άνδρες καταλήγουν από καταστάσεις που σχετίζονται με τη νόσο.
Εμφανίζεται συνήθως κατά την έκτη ή έβδομη δεκαετία της ζωής. Η έγκαιρη διάγνωση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς μπορεί να αυξήσει σημαντικά τις πιθανότητες πλήρους ίασης.
Προδιαθεσικοί παράγοντες του καρκίνου προστάτη
Ο συχνότερος τύπος της νόσου είναι το αδενοκαρκίνωμα, το οποίο αντιπροσωπεύει περίπου το 90% των περιπτώσεων και εντοπίζεται κυρίως στην περιφερική ζώνη του αδένα.
Η ηλικία, το οικογενειακό ιστορικό και η διατροφή αποτελούν σημαντικούς προδιαθεσικούς παράγοντες. Ένας άνδρας με συγγενή πρώτου βαθμού που έχει εμφανίσει καρκίνο του προστάτη παρουσιάζει περίπου διπλάσιο κίνδυνο. Όταν υπάρχουν δύο συγγενείς πρώτου βαθμού, η πιθανότητα μπορεί να είναι έως και εννέα φορές μεγαλύτερη.
Παράλληλα, δίαιτα πλούσια σε λιπαρά έχει συσχετιστεί με διπλασιασμό του κινδύνου. Αντίθετα, στη διατροφή αναφέρονται ως ευεργετικοί παράγοντες η σόγια, το πράσινο τσάι, τα φρούτα, τα λαχανικά, η λυκοπένη, η βιταμίνη Ε και η μεσογειακή διατροφή.
Η σημασία της σωστής αξιολόγησης
Οι παθήσεις του προστάτη χρειάζονται σωστή ιατρική εκτίμηση ώστε να διαπιστωθεί η φύση του προβλήματος και να καθοριστεί η κατάλληλη αντιμετώπιση. Για εξειδικευμένη αξιολόγηση της καλοήθους υπερπλασίας προστάτη ή του καρκίνου προστάτη, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον εξειδικευμένο στις παθήσεις του προστάτη Χειρουργό Ουρολόγο – Ανδρολόγο Δρ. Αλέξανδρο Λέκα.
