Νέα πίεση σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις αναμένεται να προκαλέσει η επόμενη κίνηση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) όσον αφορά στα επιτόκια, καθώς η συνεχιζόμενη ένταση στη σύγκρουση ΗΠΑ και Ιράν και η εκτίναξη των τιμών ενέργειας ενισχύουν τις πληθωριστικές πιέσεις στην Ευρώπη.
Η ΕΚΤ αναμένεται, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της αγοράς, να προχωρήσει την ερχόμενη Πέμπτη (11/9) σε νέα αύξηση του βασικού επιτοκίου αποδοχής καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,5%. Πρόκειται για τη δεύτερη αύξηση μέσα στο 2026, μετά την αντίστοιχη κίνηση του Ιουνίου.
Η απόφαση αυτή θεωρείται σε μεγάλο βαθμό προεξοφλημένη από τις αγορές, κάτι που αποτυπώνεται ήδη στην πορεία των επιτοκίων Euribor, τα οποία επηρεάζουν άμεσα τις δόσεις των δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου.
Το Euribor τριών μηνών διαμορφώθηκε στα μέσα της εβδομάδας στο 2,65%, από 2,46% στις αρχές Αυγούστου και 2,31% στις αρχές Ιουλίου. Αντίστοιχα, το Euribor ενός μήνα αυξήθηκε στο 2,30%, από 2,24% και 2,20% το ίδιο διάστημα.
Η ενέργεια κρατά ψηλά τον πληθωρισμό
Το σήμα για νέα αύξηση των επιτοκίων είχε δώσει, όπως και τον περασμένο Ιούνιο, η Ιζαμπέλ Σνάμπελ, μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ.
Η ίδια προειδοποίησε ότι ο πληθωρισμός ενδέχεται να παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% για μεγάλο χρονικό διάστημα, εξαιτίας της επίδρασης που έχουν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή στις τιμές της ενέργειας, αλλά και λόγω της καλύτερης από τις αρχικές εκτιμήσεις πορείας της οικονομίας.
Τα τελευταία στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,3% τον Αύγουστο, από 2,9% τον Ιούλιο. Αντίθετα, ο δομικός πληθωρισμός, που δεν περιλαμβάνει ενέργεια και τρόφιμα, υποχώρησε ελαφρά στο 2,4% από 2,5%.
Στην ΕΚΤ επικρατεί η εκτίμηση ότι η αύξηση του κόστους ενέργειας μπορεί σταδιακά να περάσει και σε άλλες κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών, εάν δεν υπάρξει παρέμβαση μέσω της νομισματικής πολιτικής.
Φυσικό αέριο σε υψηλά διετίας
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η πορεία της τιμής του φυσικού αερίου στην Ευρώπη, με τον δείκτη TTF να ξεπερνά την περασμένη εβδομάδα τα 70 ευρώ ανά μεγαβατώρα, στα υψηλότερα επίπεδα από τα τέλη του 2022.
Στις αρχές του 2026 η τιμή του TTF βρισκόταν μόλις στα 27 ευρώ, γεγονός που σημαίνει ότι έχει υπερδιπλασιαστεί μέσα σε λίγους μήνες.
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η άνοδος του φυσικού αερίου θεωρείται μεγαλύτερη απειλή από την αύξηση της τιμής του πετρελαίου, καθώς επηρεάζει άμεσα το κόστος παραγωγής και ηλεκτρικής ενέργειας.
Η τιμή του πετρελαίου κινήθηκε την περασμένη εβδομάδα κοντά στα 95 δολάρια το βαρέλι, από περίπου 60 δολάρια στις αρχές του έτους.
Παράλληλα, οι αποθήκες φυσικού αερίου της ΕΕ εμφανίζουν χαμηλότερη πληρότητα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια, στο 65%, έναντι μέσου όρου 82% την τελευταία πενταετία. Αυτό αυξάνει τον κίνδυνο νέων ανατιμήσεων, ιδιαίτερα αν δεν υπάρξει αποκλιμάκωση στη Μέση Ανατολή και ο χειμώνας είναι βαρύς.
Και τρίτη αύξηση στα επιτόκια βλέπουν οι αγορές
Στο ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων αναφέρθηκε και ο πρόεδρος της γερμανικής κεντρικής τράπεζας, Γιόαχιμ Νάγκελ.
«Οι αγορές προεξοφλούν, με πιθανότητα πάνω από 95%, ότι θα αυξήσουμε τα επιτόκια στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου», δήλωσε, σημειώνοντας ωστόσο ότι οι επόμενες αποφάσεις θα εξαρτηθούν από τα διαθέσιμα οικονομικά δεδομένα.
Οι επενδυτές εκτιμούν ότι μπορεί να υπάρξει ακόμη μία αύξηση επιτοκίων από τον Δεκέμβριο έως την άνοιξη.
Στο ίδιο μονοπάτι και η Fed
Η ΕΚΤ ήταν η πρώτη από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες που προχώρησε σε αύξηση επιτοκίων λόγω των πληθωριστικών πιέσεων που προκαλεί η κρίση στη Μέση Ανατολή, ωστόσο πιθανό είναι να ακολουθήσει και η αμερικανική Fed.
Ο πρόεδρός της, Κέβιν Γουόρς, ανέφερε ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ παραμένει υψηλός, καθώς τον Ιούλιο διαμορφώθηκε στο 3,4%, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων αυξήσεων.
Το βασικό επιτόκιο της Fed βρίσκεται ήδη σε υψηλότερα επίπεδα από εκείνο της ΕΚΤ, στο εύρος 3,50% έως 3,75%.
Η νέα μάχη κατά του πληθωρισμού, που ξεκίνησε από την ενεργειακή αναταραχή, φαίνεται πλέον να περνά ξανά μέσα από ακριβότερο χρήμα, με το κόστος να μεταφέρεται άμεσα στις δόσεις δανείων και στη χρηματοδότηση της οικονομίας.
Πηγή: ieidiseis.gr
