Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αύξησε τα επιτόκια για δεύτερη φορά φέτος, καθώς η αναζωπύρωση των τιμών της ενέργειας, την οποία πυροδότησε ο πόλεμος στο Ιράν, εντείνει τις πληθωριστικές πιέσεις.
Η κεντρική τράπεζα αύξησε το βασικό επιτόκιο καταθέσεων στο 2,5% από 2,25%, αφού το είχε διατηρήσει αμετάβλητο κατά τη συνεδρίασή της τον Ιούλιο. Η απόφαση ήταν ευρέως αναμενόμενη από τις αγορές.
Οι επενδυτές εμφανίζονται διχασμένοι ως προς το εάν η ΕΚΤ θα βάλει πλέον «φρένο» στον κύκλο νομισματικής σύσφιγξης, καθώς γίνεται ολοένα πιο εμφανές το δίλημμα μεταξύ της αντιμετώπισης του πληθωρισμού και της προστασίας της οικονομικής ανάπτυξης.
Το βασικό ζήτημα
Ο πληθωρισμός ανεβάζει ξανά ταχύτητα στην Ευρώπη, φθάνοντας τον Αύγουστο στο 3,3%, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών, μετά την αποκλιμάκωση που είχε καταγραφεί στις αρχές του καλοκαιριού.
► Αυξήσεις στις δόσεις των τραπεζικών δανείων – Οι επιπτώσεις της απόφασης της ΕΚΤ για τα επιτόκια
Τον Ιούνιο, η ΕΚΤ είχε προβλέψει ότι ο πληθωρισμός θα κορυφωνόταν αργότερα μέσα στο έτος και θα επέστρεφε στον στόχο του 2% έως το 2028.
Ωστόσο, η αναζωπύρωση των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή ενδέχεται να παρατείνει τη μάχη για την αποκλιμάκωση των τιμών. Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου ξεπέρασαν εκ νέου αυτή την εβδομάδα τα 100 δολάρια το βαρέλι, για πρώτη φορά από τον Ιούλιο, ενώ οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη εκτινάχθηκαν στο υψηλότερο επίπεδό τους από το 2023.
Όλα τα βλέμματα στη Fed
Η ΕΚΤ έχει υιοθετήσει πιο επιθετική στάση απέναντι στον πληθωρισμό που προκαλεί ο πόλεμος σε σχέση με πολλές άλλες κεντρικές τράπεζες, ανοίγοντας τον δρόμο τον Ιούνιο με την πρώτη αύξηση των επιτοκίων.
Σύμφωνα με στοιχεία του CME Group, η πλειονότητα των επενδυτών αναμένει ότι η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ θα αυξήσει τα επιτόκια για πρώτη φορά φέτος κατά τη συνεδρίαση της επόμενης εβδομάδας. Η Τράπεζα της Αγγλίας αναμένεται να προχωρήσει σε αντίστοιχη κίνηση τον Νοέμβριο.
Η ΕΚΤ διέθετε μεγαλύτερο περιθώριο για να σφίξει τη νομισματική πολιτική της, καθώς, σε αντίθεση με τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο, το βασικό της επιτόκιο πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν βρισκόταν πολύ χαμηλότερα από το επίπεδο που οι οικονομολόγοι θεωρούν «ουδέτερο», δηλαδή ούτε περιοριστικό ούτε υποστηρικτικό για την οικονομία.
Έρχεται και νέα αύξηση τον Δεκέμβριο;
Οι αγορές προεξοφλούν ακόμη μία αύξηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ τον Δεκέμβριο. Ωστόσο, πολλοί επενδυτές εκτιμούν ότι ο πήχης για μια νέα παρέμβαση ανεβαίνει ολοένα και περισσότερο.
Μια ακόμη αύξηση θα μπορούσε να οδηγήσει το επιτόκιο καταθέσεων της ΕΚΤ στη λεγόμενη «περιοριστική ζώνη», ασκώντας πίεση στην ανάπτυξη. Παράλληλα, η άνοδος των αποδόσεων των ομολόγων αναμένεται να περιορίσει την οικονομική δραστηριότητα, καθώς καθιστά ακριβότερο τον δανεισμό για επιχειρήσεις, κυβερνήσεις και καταναλωτές.
Ένας ακόμη παράγοντας που περιορίζει την ανάγκη για νέες αυξήσεις είναι ότι μέχρι στιγμής υπάρχουν ελάχιστες ενδείξεις πως οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας προκαλούν τις λεγόμενες «δευτερογενείς επιδράσεις», οι οποίες καθιστούν δυσκολότερο για τις κεντρικές τράπεζες να θέσουν υπό έλεγχο τον πληθωρισμό.
Για παράδειγμα, οι εργαζόμενοι στην Ευρωζώνη δεν διεκδικούν υψηλότερους μισθούς ως απάντηση στην ενεργειακή ακρίβεια, μια εξέλιξη που θα μπορούσε να ωθήσει τις επιχειρήσεις σε νέες ανατιμήσεις.
Αυτό, ωστόσο, θα μπορούσε να αλλάξει εάν δεν υπάρξει λύση στη σύγκρουση και οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν υψηλές, είχε προειδοποιήσει τον Αύγουστο το μέλος της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΕΚΤ, Ιζαμπέλ Σνάμπελ.
«Όσο περισσότερο διαρκεί η σύγκρουση, τόσο αυξάνονται ο κίνδυνος και η ένταση των έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων», ανέφερε η Σνάμπελ.
Πηγή: ieidiseis.gr
