Σημαντικές διαστάσεις λαμβάνει το ζήτημα των σφαλμάτων στις κτηματολογικές εγγραφές στον Βόλο, καθώς από τις περίπου 1.000 ψηφιακές πράξεις που διεκπεραιώνονται κάθε μήνα, οι 250 έως 300 αφορούν διορθώσεις ή πρόδηλα σφάλματα.
Το στοιχείο αυτό βρέθηκε στο επίκεντρο της ενημερωτικής εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε σήμερα, Πέμπτη 17 Σεπτεμβρίου, στο Αμφιθέατρο του ΤΕΕ Μαγνησίας, με αντικείμενο τη νέα ψηφιακή εποχή του Ελληνικού Κτηματολογίου και τις αλλαγές που αυτή φέρνει στην καθημερινότητα πολιτών και επαγγελματιών.
Την εκδήλωση διοργάνωσαν από κοινού ο Δικηγορικός Σύλλογος Βόλου, το ΤΕΕ – Περιφερειακό Τμήμα Μαγνησίας και η Ένωση Νέων και Ασκούμενων Δικηγόρων Βόλου, με τη συμμετοχή νομικών, μηχανικών και συμβολαιογράφων.
Κεντρικό σημείο της συζήτησης αποτέλεσε η πραγματική εικόνα που καταγράφεται στην τοπική αγορά ακινήτων. Ο δικηγόρος και πρόεδρος της Επιτροπής Κτηματολογίου και Δασικών Χαρτών του Δικηγορικού Συλλόγου Βόλου, Θωμάς Τσιρογιάννης, επισήμανε ότι ένα ιδιαίτερα μεγάλο ποσοστό των υποθέσεων που φτάνουν σήμερα στο Κτηματολόγιο σχετίζεται με λάθη τα οποία είτε δημιουργήθηκαν κατά τη διαδικασία της κτηματογράφησης είτε αποκαλύφθηκαν μεταγενέστερα.
Τα λάθη εμφανίζονται όταν έρχεται η ώρα της μεταβίβασης
Συχνά, όπως επισημάνθηκε, ο ιδιοκτήτης ενός ακινήτου δεν γνωρίζει ότι υπάρχει πρόβλημα μέχρι τη στιγμή που θα θελήσει να το αξιοποιήσει.
Μια πώληση, μια γονική παροχή, μια δωρεά ή ακόμη και η ένταξη ενός ακινήτου σε κάποιο πρόγραμμα μπορεί να φέρει στην επιφάνεια λάθη που παρέμεναν για χρόνια απαρατήρητα.
Ανάμεσα στα προβλήματα που εντοπίζονται συχνότερα είναι οι λανθασμένες εγγραφές ιδιοκτητών, ανακριβή στοιχεία συμβολαίων και μεταγραφών, αποκλίσεις στα όρια των ακινήτων αλλά και περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται γεωμετρική μεταβολή.
Το γεγονός ότι στη Μαγνησία δεν έχει ακόμη ενταχθεί το σύνολο της περιοχής στο Κτηματολόγιο καθιστά ακόμη πιο αξιοσημείωτο τον αριθμό των περίπου 250 έως 300 υποθέσεων σφαλμάτων κάθε μήνα.
Από λίγες ημέρες μέχρι… χρόνια
Δεν έχουν, ωστόσο, όλες οι περιπτώσεις τον ίδιο βαθμό δυσκολίας.
Υπάρχουν απλά πρόδηλα σφάλματα που μπορούν πλέον, με τις ψηφιακές διαδικασίες, να διορθωθούν σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα. Τέτοιες είναι, για παράδειγμα, περιπτώσεις όπου ένα ακίνητο εξακολουθεί να εμφανίζεται στο όνομα προηγούμενου ιδιοκτήτη, παρότι έχει γίνει νόμιμη μεταβίβαση, ή όταν έχουν καταχωριστεί λανθασμένα στοιχεία ενός τίτλου.
Πολύ πιο σύνθετη είναι η κατάσταση όταν το πρόβλημα αφορά γεωμετρικά στοιχεία και όρια ιδιοκτησιών.
Εάν δύο ιδιοκτήτες διαφωνούν για το πραγματικό όριο των ακινήτων τους, η διαδικασία μπορεί να εξελιχθεί σε ιδιαίτερα περίπλοκη υπόθεση. Ακόμη δυσκολότερη γίνεται όταν εμπλέκεται το Ελληνικό Δημόσιο.
Σε περιπτώσεις στις οποίες δεν μπορεί να επιτευχθεί εξωδικαστική λύση, η διαφορά μπορεί να καταλήξει στα πολιτικά δικαστήρια και η οριστική διευθέτησή της να απαιτήσει ακόμη και χρόνια.
Ένα από τα βασικά μηνύματα της εκδήλωσης ήταν ότι οι ιδιοκτήτες δεν θα πρέπει να περιμένουν τη στιγμή της πώλησης ή της μεταβίβασης για να ελέγξουν την κατάσταση της περιουσίας τους.
Η έγκαιρη εξέταση των τίτλων, των εγγραφών και των γεωμετρικών στοιχείων ενός ακινήτου μπορεί να εντοπίσει εγκαίρως ένα πρόβλημα και να αποτρέψει σημαντικές καθυστερήσεις όταν θα χρειαστεί να πραγματοποιηθεί κάποια συναλλαγή.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη συνεργασία μεταξύ των διαφορετικών επαγγελματικών κλάδων που εμπλέκονται σε μία υπόθεση ακινήτου.
Ο δικηγόρος εξετάζει τους τίτλους, το εμπράγματο δικαίωμα και τη νομική διαδικασία που απαιτείται για τη διόρθωση. Ο μηχανικός παρεμβαίνει όταν υπάρχει ζήτημα ορίων, τοπογραφικών δεδομένων ή γεωμετρικής μεταβολής, ενώ ο συμβολαιογράφος αναλαμβάνει τη σύνταξη των απαιτούμενων πράξεων.
Η συνεργασία των τριών ειδικοτήτων θεωρείται κρίσιμη, ιδιαίτερα στις πιο σύνθετες υποθέσεις.
Η ψηφιοποίηση αλλάζει το Κτηματολόγιο
Στο επίκεντρο βρέθηκαν επίσης οι νέες ψηφιακές υπηρεσίες, οι οποίες σταδιακά αντικαθιστούν μεγάλο μέρος των παλαιών γραφειοκρατικών διαδικασιών.
Η δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής πράξεων, αιτήσεων και διορθώσεων μπορεί να μειώσει σημαντικά τον χρόνο εξυπηρέτησης, ωστόσο, όπως επισημάνθηκε, η μετάβαση δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί και υπάρχουν διαδικασίες που εξακολουθούν να απαιτούν χρόνο.
Ιδιαίτερη συζήτηση έγινε και για τη νέα πλατφόρμα χωρικών μεταβολών, η οποία αποτελεί ένα από τα εργαλεία της νέας ψηφιακής λειτουργίας του Κτηματολογίου.
Η συνεχής εκπαίδευση και ενημέρωση δικηγόρων, μηχανικών και συμβολαιογράφων κρίθηκε απαραίτητη, καθώς αρκετές από τις νέες διαδικασίες αποκτούν στην πράξη ενιαία εφαρμογή μέσα από την καθημερινή χρήση τους.
Οι ομιλητές της εκδήλωσης
Στη σημερινή εκδήλωση συμμετείχαν ο Ζώης Σταυρόπουλος, δικηγόρος και αντιπρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, η Άννα Μαγαλιού, αγρονόμος τοπογράφος μηχανικός ΑΠΘ, και ο Ιωάννης Κόνσουλας, συμβολαιογράφος και πρόεδρος του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Εφετείου Λάρισας.
Την παρουσίαση και τον συντονισμό είχε ο Θωμάς Τσιρογιάννης, ενώ παρέμβαση πραγματοποίησε και ο δικηγόρος Αθηνών Μιχάλης Μιχαλάκης.
Κοινός παρονομαστής των παρεμβάσεων ήταν ότι το πλήρως ψηφιοποιημένο Κτηματολόγιο μπορεί να εξελιχθεί σε βασικό εργαλείο ασφάλειας των συναλλαγών, υπό την προϋπόθεση ότι τα στοιχεία που περιλαμβάνει είναι ακριβή και τα προβλήματα διορθώνονται έγκαιρα.
Για τους ιδιοκτήτες ακινήτων, πάντως, το μήνυμα που προέκυψε από τη σημερινή συζήτηση ήταν σαφές: ο έλεγχος της κτηματολογικής εικόνας ενός ακινήτου καλό είναι να γίνεται πριν εμφανιστεί η ανάγκη πώλησης ή μεταβίβασής του και όχι την τελευταία στιγμή.
