Ο τραγικός θάνατος του Γιώργου Μαζωνάκη έχει ξεπεράσει τα σύνορα της Ελλάδας, λαμβάνοντας διεθνείς διαστάσεις και προκαλώντας παγκόσμια συζήτηση γύρω από τις ιατρικές πρακτικές αντιγήρανσης και τον καθαρισμό αίματος. Με αφορμή το σοκαριστικό περιστατικό στο ιδιωτικό ιατρείο του Κολωνακίου, η ιατρική κοινότητα παγκοσμίως στρέφει το βλέμμα της στην υπόθεση.
Ο Δρ. Άλεν Π. Γκριν (Dr. Allen P. Green), διακεκριμένος Αμερικανός κλινικός παθολόγος και Αναπληρωτής Ιατρικός Διευθυντής της Global Apheresis, ο οποίος έχει πραγματοποιήσει στο ενεργητικό του περισσότερες από 500 διαδικασίες πλασμαφαίρεσης, προχώρησε σε μια εκτενή και στοχευμένη παρέμβαση. Μέσα από ένα αναλυτικό του άρθρο, ρίχνει άπλετο φως στα ιατρικά πρωτόκολλα, διαχωρίζει τις μεθόδους, εξηγεί τους πραγματικούς κινδύνους και εστιάζει στις προδιαγραφές που πρέπει να πληρούνται, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα για την ασφάλεια των ασθενών.
Γράφει ο Δρ. Άλεν Π. Γκριν
Αναπληρωτής Ιατρικός Διευθυντής, Global Apheresis
Στις 9 Σεπτεμβρίου, η είδηση του θανάτου του 54χρονου Γιώργου Μαζωνάκη, ο οποίος υπέστη καρδιακή ανακοπή σε ιδιωτικό ιατρείο στο Κολωνάκι κατά τη διάρκεια μιας διαδικασίας φιλτραρίσματος αίματος, συγκλόνισε την κοινή γνώμη. Υπήρξε ένας από τους πιο αγαπητούς τραγουδιστές της Ελλάδας, με μια καριέρα τριάντα ετών που άγγιξε ένα ευρύτατο κοινό, κάτι που αποδείχθηκε και από τα χιλιάδες άτομα που παρευρέθηκαν στην κηδεία του. Εκφράζω τα θερμά μου συλλυπητήρια στην οικογένειά του και σε όσους αγάπησαν το έργο του.
Τις ημέρες που ακολούθησαν, δέχομαι συνεχώς την ίδια ερώτηση, τόσο από ασθενείς και συναδέλφους, όσο και από ανθρώπους που βρίσκουν αυτόν τον ιστότοπο μέσω αναζητήσεων: είναι τελικά επικίνδυνη η πλασμαφαίρεση;
Το ερώτημα αυτό αξίζει μια πραγματική, επιστημονική απάντηση και όχι μια αμυντική τοποθέτηση. Ως κλινικός παθολόγος που έχει πραγματοποιήσει πάνω από 500 διαδικασίες θεραπευτικής ανταλλαγής πλάσματος, παραθέτω τι ακριβώς δείχνουν τα δημοσιευμένα δεδομένα ασφαλείας, τι φαίνεται να συνέβη στη συγκεκριμένη υπόθεση και τι πιστεύω ότι πρέπει να αλλάξει στον κλάδο.
Η INUSpheresis δεν είναι πλασμαφαίρεση
Σχεδόν κάθε αγγλόφωνη αναφορά έχει χρησιμοποιήσει τους όρους «πλασμαφαίρεση», «ανταλλαγή πλάσματος» και «καθαρισμός αίματος» ως ταυτόσημους. Όμως δεν είναι το ίδιο πράγμα και η διαφορά τους έχει τεράστια σημασία για την κατανόηση των δεδομένων ασφαλείας.
Το ρεπορτάζ από τη δικογραφία της ελληνικής υπόθεσης αναφέρει ότι το μηχάνημα που χρησιμοποιήθηκε ήταν ένα σύστημα INUSpheresis. Η INUSpheresis είναι μια κατοχυρωμένη μορφή πλασμαφαίρεσης διπλού φιλτραρίσματος (DFPP). Το πλάσμα διαχωρίζεται από τα κύτταρα του αίματος, περνά μέσα από ένα δευτερεύον φίλτρο που συγκρατεί μεγαλύτερα μόρια και στη συνέχεια επιστρέφεται στον ασθενή. Δεν αντικαθίσταται απολύτως τίποτα.
Η θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος (TPE), η οποία είναι η μέθοδος που εφαρμόζω εγώ και την οποία μελετά το μεγαλύτερο μέρος της έρευνας που αναφέρεται παρακάτω, λειτουργεί διαφορετικά. Το πλάσμα αφαιρείται, απορρίπτεται, και αντικαθίσταται από ένα φρέσκο διάλυμα λευκωματίνης (αλβουμίνης).
Μιλάμε για την ίδια κατηγορία τεχνολογίας, αλλά για διαφορετικές διαδικασίες, με διαφορετικά προφίλ κινδύνου και ριζικά διαφορετική επιστημονική τεκμηρίωση. Σχεδόν κάθε στατιστικό στοιχείο ασφαλείας που αναφέρεται στα ρεπορτάζ για αυτή την υπόθεση προέρχεται από τη βιβλιογραφία της TPE και προέκυψε από τη μελέτη μιας διαδικασίας που δεν ήταν αυτή που εφαρμόστηκε στον ασθενή. Έχω αναλύσει εκτενώς τις διαφορές τους στο άρθρο μου «INUSpheresis vs. θεραπευτική ανταλλαγή πλάσματος», το οποίο αποτέλεσε ένα από τα πιο πολυδιαβασμένα κείμενα του ιστότοπου την τελευταία εβδομάδα, για προφανείς λόγους.
Τίποτα από όλα αυτά δεν υποδηλώνει ότι το ίδιο το μηχάνημα προκάλεσε τον θάνατό του. Αυτό που υπογραμμίζει, ωστόσο, είναι πως τα καθησυχαστικά νούμερα και οι τρομακτικοί τίτλοι ειδήσεων περιγράφουν δύο διαφορετικές διαδικασίες, και καμία από τις δύο δεν προσεγγίζεται με την απαραίτητη ακρίβεια.
Τι γνωρίζουμε επίσημα μέχρι στιγμής
Η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη. Πραγματοποιήθηκε νεκροψία-νεκροτομή, η οποία δεν μπόρεσε να καθορίσει την ακριβή αιτία θανάτου. Αναμένονται ακόμη τα αποτελέσματα των τοξικολογικών και ιστολογικών εξετάσεων. Δύο ιατροί έχουν κατηγορηθεί σε βαθμό κακουργήματος για έκθεση με αποτέλεσμα τον θάνατο. Οι ίδιοι αρνούνται την ευθύνη, και δικαιούνται το τεκμήριο της αθωότητας και μια δίκαιη νομική διαδικασία.
Θέλω να είμαι απόλυτα ακριβής σε αυτό το σημείο, επειδή δημοσιεύονται πολλές απόλυτες απόψεις από ανθρώπους που δεν έχουν πρόσβαση στα στοιχεία. Ούτε εγώ έχω.
Αυτό που είναι δημόσια γνωστό, με βάση επίσημες δηλώσεις και όχι διαρροές, είναι το εξής:
Ο Υπουργός Υγείας της Ελλάδας δήλωσε ότι ο συγκεκριμένος χώρος είχε άδεια λειτουργίας γενικού ιατρείου και δεν διέθετε εξουσιοδότηση για τη διενέργεια πλασμαφαίρεσης. Στη συνέχεια, περιέγραψε τη διαδικασία ως κάτι που πρέπει να πραγματοποιείται σε νοσοκομειακό περιβάλλον, και έδωσε εντολή για επιθεώρηση από τον Ιατρικό Σύλλογο Αθηνών.
Τα ρεπορτάζ για τη δικογραφία περιγράφουν μια καταγεγραμμένη συνεδρία 42 λεπτών στο μηχάνημα, κάτι που έχει σημασία, καθώς σχετίζεται με το κατά πόσο είχε ξεκινήσει η θεραπεία.
Οι διασώστες φέρονται να διαπίστωσαν ότι ο απινιδωτής του ιατρείου δεν λειτουργούσε.
Ο τραγουδιστής μεταφέρθηκε στο Νοσοκομείο «Ελπίς» και διαπιστώθηκε ο θάνατός του στις 5:40 μ.μ. Το νοσοκομείο ανέφερε ότι έγινε προσπάθεια ανάνηψης σύμφωνα με το πρωτόκολλο, χωρίς επιτυχία.
Πιο λεπτομερή στοιχεία για το χρονοδιάγραμμα κυκλοφορούν από τη δικογραφία, περιλαμβάνοντας φερόμενες χρονικές σημάνσεις και μια φωτογραφία. Δεν πρόκειται να τα αναπαράγω εδώ. Αποτελούν αμφισβητούμενα αποδεικτικά στοιχεία σε μια εν εξελίξει ποινική δίωξη, και το ιστολόγιο ενός γιατρού δεν είναι το κατάλληλο μέρος για να αξιολογηθούν.
Υπάρχει επίσης ένας όγκος υλικού που έχει διαρρεύσει σχετικά με την κατάστασή του την ημέρα εκείνη, προερχόμενος κυρίως από την κατάθεση της κατηγορούμενης ιατρού, τον οποίο αμφισβητεί η οικογένειά του. Ούτε με αυτό θα ασχοληθώ. Δεν είναι πλέον εδώ για να συναινέσει στη δημοσίευσή τους, η οικογένειά του έχει αντιταχθεί σε αυτούς τους χαρακτηρισμούς, και το ιατρικό συμπέρασμα που θέλω να διατυπώσω δεν προϋποθέτει την ανάλυση του ιατρικού του ιστορικού.
Μερικές φορές η σωστή απόφαση είναι να μην προχωρήσεις σε θεραπεία
Το συμπέρασμα παραμένει ισχυρό ανεξάρτητα από το τι θα δείξουν τελικά οι τοξικολογικές εξετάσεις, και αυτό είναι που θα ήθελα να κρατήσει κάθε ασθενής από αυτή την ιστορία.
Η πιο σημαντική απόφαση ασφαλείας στην αφαίρεση είναι συχνά η απόφαση να μην πραγματοποιήσεις τη θεραπεία.
Οποιοσδήποτε ασθενής προσέρχεται για μια προγραμματισμένη, μη επείγουσα διαδικασία εμφανίζοντας νέα σημάδια σύγχυσης, δυσκολία στην ομιλία, πρωτοεμφανιζόμενο βήχα, ανεξήγητη κατακράτηση υγρών ή δυσκολία στην ορθοστασία, δεν είναι ένας ασθενής που πρέπει να λάβει θεραπεία εκείνη την ημέρα. Αυτά τα ευρήματα απαιτούν άμεση ιατρική αξιολόγηση. Ένα πρόγραμμα αφαίρεσης που δεν έχει τη δυνατότητα να ακυρώσει μια προγραμματισμένη συνεδρία πάσχει από δομικό, και όχι κλινικό, πρόβλημα.
Αυτό είναι το στοιχείο που είναι πιο δύσκολο να αγοράσει κανείς μαζί με ένα μηχάνημα. Ο εξοπλισμός είναι εμπορικά διαθέσιμος. Η κρίση, όμως, για το πότε δεν πρέπει να χρησιμοποιηθεί προέρχεται αποκλειστικά από την εκπαίδευση και την κλινική εμπειρία.
Δύο τρόποι για να ερμηνευτεί το περιστατικό
Αν αφαιρέσουμε τις εικασίες, μένουμε με δύο βασικές πιθανότητες.
Η διαδικασία πραγματοποιήθηκε με τρόπο που προκάλεσε βλάβη. Λάθος υγρό αντικατάστασης, απουσία προθεραπευτικών εργαστηριακών ελέγχων, ακατάλληλος εξοπλισμός, συναγερμοί μηχανήματος που αγνοήθηκαν, ή ένας ασθενής που εξ αρχής δεν έπρεπε να υποβληθεί σε θεραπεία.
Ή συνέβη ένα καρδιακό επεισόδιο που θα είχε συμβεί ούτως ή άλλως. Αρρυθμίες και εμφράγματα του μυοκαρδίου συμβαίνουν σε γραφεία και σε διαδρόμους γυμναστικής. Το γεγονός ότι κάτι συνέβη κατά τη διάρκεια μιας διαδικασίας δεν σημαίνει απαραίτητα ότι προκλήθηκε από αυτήν, και η διάκριση ανάμεσα σε επιπλοκές που συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της θεραπείας και σε αυτές που προκαλούνται από τη θεραπεία, είναι το συχνότερο λάθος στις συζητήσεις γύρω από την ασφάλεια της αφαίρεσης.
Το συμπέρασμα είναι το ίδιο και στις δύο περιπτώσεις, γι’ αυτό και βρίσκω τη συγκεκριμένη υπόθεση περισσότερο διαφωτιστική παρά απλώς ανησυχητική.
Αν ένα καρδιακό επεισόδιο συμβεί σε μια σωστά οργανωμένη μονάδα αφαίρεσης, η ομάδα το αντιλαμβάνεται μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, διακόπτει το κύκλωμα, ξεκινά αμέσως ανάνηψη με εξοπλισμό που έχει ελεγχθεί το ίδιο πρωί, και καλεί αμέσως τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης. Αυτό που χωρίζει ένα επιβιώσιμο περιστατικό από ένα θανατηφόρο είναι συνήθως τα πρώτα λεπτά. Ο χώρος δεν καθορίζει το αν θα συμβεί το περιστατικό. Καθορίζει το αν ο ασθενής θα επιβιώσει.
Πόσο ασφαλής είναι τελικά η πλασμαφαίρεση;
Υπάρχουν δύο πράγματα που πρέπει να κατανοήσει κανείς πριν διαβάσει οποιοδήποτε από αυτά τα νούμερα.
Τα περισσότερα δεδομένα ασφαλείας της αφαίρεσης προέρχονται από εξαιρετικά βαριά άρρωστους ασθενείς. Η TPE χρησιμοποιείται στα νοσοκομεία εδώ και δεκαετίες για παθήσεις όπως η θρομβωτική θρομβοπενική πορφύρα (TTP), το σύνδρομο Γκιλαίν-Μπαρέ, οι μυασθενικές κρίσεις, η αγγειίτιδα με νεφρική ανεπάρκεια και η ηπατική ανεπάρκεια. Ορισμένοι από αυτούς τους ασθενείς βρίσκονται στην εντατική. Όταν ένας από αυτούς παθαίνει ανακοπή, η αιτία είναι συνήθως η ίδια η ασθένεια.
Το υγρό αντικατάστασης αλλάζει ουσιαστικά τον κίνδυνο. Η νοσοκομειακή TPE συχνά χρησιμοποιεί πλάσμα δότη, το οποίο απαιτείται για καταστάσεις όπως η TTP και φέρει τους κινδύνους οποιασδήποτε μετάγγισης. Τα πρωτόκολλα μακροζωίας και ευεξίας χρησιμοποιούν λευκωματίνη, η οποία έχει ένα εντελώς διαφορετικό προφίλ κινδύνου. Μελέτες που συγκεντρώνουν και τα δύο υπερεκτιμούν τον κίνδυνο της ανταλλαγής με βάση τη λευκωματίνη.
Με αυτό το πλαίσιο υπόψη:
Οι θάνατοι που αποδίδονται στην ίδια τη διαδικασία είναι εξαιρετικά σπάνιοι. Το μητρώο της Παγκόσμιας Ένωσης Αφαίρεσης (WAA) κάλυψε 50.846 διαδικασίες σε 7.142 ασθενείς, χωρίς κανέναν θάνατο να αποδίδεται στη θεραπεία αφαίρεσης. Το συχνά αναφερόμενο ποσοστό 0,05% (8 θάνατοι σε 15.658 διαδικασίες, Μοκρζίτσκι και Κάπλαν, 1994) μετρά θανάτους που συνέβησαν σε ασθενείς υπό θεραπεία, προερχόμενους κυρίως από την παλαιότερη νοσοκομειακή εποχή, και συγχωνεύει τις ανταλλαγές με πλάσμα και με λευκωματίνη. Δεν αποτελεί μέτρο του πόσο συχνά η TPE θα μπορούσε να αποβεί μοιραία για έναν υγιή άνθρωπο.
Οι σοβαρές επιπλοκές είναι ασυνήθιστες και εντοπίζονται κυρίως σε πιο βαριά ασθενείς. Στο μητρώο της WAA, το 5,8% των διαδικασιών εμφάνισε κάποιου είδους ανεπιθύμητη ενέργεια, τις περισσότερες φορές ήπια ή μέτρια: μούδιασμα σχετιζόμενο με τα κιτρικά άλατα, ζάλη, ναυτία. Μόνο το 0,35% είχε μια σοβαρή ανεπιθύμητη ενέργεια, και το ποσοστό διέφερε ανάλογα με την υποκείμενη νόσο, όντας υψηλότερο στους νεφροπαθείς στο 1,0%. Σοβαρή αρρυθμία σημειώθηκε σε περίπου 2 ανά 10.000 διαδικασίες.
Η λευκωματίνη αποφεύγει το μεγαλύτερο μέρος του αλλεργικού κινδύνου. Οι Μοκρζίτσκι και Κάπλαν βρήκαν ανεπιθύμητες αντιδράσεις στο 1,4% των ανταλλαγών με λευκωματίνη, έναντι 20% στις ανταλλαγές φρέσκου κατεψυγμένου πλάσματος. Η χαρακτηριστική αδυναμία της λευκωματίνης είναι η υπόταση, η οποία είναι προβλέψιμη και αντιμετωπίζεται με προσεκτική διαχείριση του ισοζυγίου υγρών.
Η κλινική δοκιμή AMBAR είναι η πλέον σχετική. Σε αυτή την τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη δοκιμή, ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ έλαβαν ανταλλαγή πλάσματος με αντικατάσταση λευκωματίνης, χωρίς χρήση πλάσματος δότη. Σε 4.709 διαδικασίες, συμπεριλαμβανομένων εικονικών (sham) θεραπειών, τουλάχιστον μία ανεπιθύμητη ενέργεια εμφανίστηκε στο 16,9% των ανταλλαγών πλήρους όγκου. Αυτές ήταν ήσσονος σημασίας: αντιδράσεις στο σημείο του καθετήρα, ζάλη, παροδική υπόταση. Οι ερευνητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι διαδικασίες ήταν εξίσου ασφαλείς και εφικτές σε αυτόν τον πιο ηλικιωμένο πληθυσμό όσο και σε άλλες εφαρμογές. Η TPE για το Αλτσχάιμερ παραμένει στην Κατηγορία ΙΙΙ της ASFA.
Τα στοιχεία για την INUSpheresis συγκεκριμένα είναι περιορισμένα. Η DFPP ως κατηγορία έχει δεκαετίες χρήσης, ιδιαίτερα στην Ιαπωνία, για προετοιμασία μεταμοσχεύσεων, νευρολογικές και αυτοάνοσες παθήσεις, καθώς και διαταραχές λιπιδίων, και η δημοσιευμένη εμπειρία υποδηλώνει ότι είναι γενικά ασφαλής σε εκπαιδευμένα χέρια. Οι χαρακτηριστικοί της κίνδυνοι είναι η υπόταση και, επειδή τα φίλτρα αφαιρούν το ινωδογόνο μαζί με τους στόχους, η αιμορραγία εάν οι παράγοντες πήξης πέσουν πολύ χαμηλά. Για την INUSpheresis ως κατοχυρωμένο εμποικό πρωτόκολλο, η δημοσιευμένη βιβλιογραφία αποτελείται από μικρές μελέτες παρατήρησης ευρωπαϊκών κέντρων. Δεν υπάρχει κάποιο μητρώο ή τυχαιοποιημένη δοκιμή συγκρίσιμη με ό,τι υπάρχει για την TPE.
Επομένως: όταν εκτελείται σωστά, με λευκωματίνη, σε ανθρώπους που δεν είναι οξέως άρρωστοι, οι σοβαρές επιπλοκές από την TPE μετριούνται σε κλάσματα της μονάδας και οι θάνατοι που προκαλούνται από τη διαδικασία είναι εξαιρετικά σπάνιοι.
Το μηχάνημα είναι το εύκολο κομμάτι
Αυτό το εξαιρετικό ιστορικό ασφαλείας έχει μια απρόβλεπτη συνέπεια. Επειδή η TPE είναι τόσο ασφαλής στα χέρια ειδικών, μοιάζει εύκολη. Μια κλινική αγοράζει ένα μηχάνημα, ένας αντιπρόσωπος πωλήσεων εκπαιδεύει το προσωπικό μέσα σε ένα Σαββατοκύριακο, και η ανταλλαγή πλάσματος μπαίνει στον κατάλογο των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Η TPE είναι ασφαλής επειδή εκπαιδευμένοι άνθρωποι διαχειρίζονται τους κινδύνους της συνεχώς:
Η αντιπηκτική αγωγή με κιτρικά μειώνει το ιονισμένο ασβέστιο. Αν πέσει υπερβολικά χαμηλά, επηρεάζει την καρδιακή αγωγιμότητα. Αυτό πρέπει να προβλέπεται και να αναπληρώνεται εγκαίρως, όχι απλά να διαπιστώνεται κατόπιν εορτής.
Οι απότομες μεταβολές υγρών ρίχνουν την αρτηριακή πίεση ταχύτατα, ιδιαίτερα σε ασθενείς που είναι αφυδατωμένοι, λαμβάνουν αντιυπερτασικά ή έχουν καρδιακό ιστορικό.
Οι συναγερμοί του μηχανήματος είναι απολύτως συγκεκριμένοι. Συναγερμοί για πήξη, πίεση και παρουσία αέρα απαιτούν καθορισμένη αντίδραση. Ένα κύκλωμα δεν πρέπει ποτέ να αφήνεται σε λειτουργία ενώ ερευνάται η αιτία του προβλήματος.
Ο προ-θεραπευτικός έλεγχος είναι το ίδιο σημαντικός με την ίδια τη διαδικασία: πρόσφατες εξετάσεις, καρδιακό ιστορικό, επανεξέταση φαρμάκων και μια εμπεριστατωμένη ιατρική αξιολόγηση για τη σημερινή κατάσταση του ασθενούς.
Η ετοιμότητα για έκτακτη ανάγκη είναι ένα στοιχείο που πρέπει να ελέγχεται προληπτικά, όχι κάτι που θεωρείται δεδομένο. Πιστοποιημένο προσωπικό, φάρμακα και εξοπλισμός έτοιμα στο δωμάτιο και επιβεβαιωμένα ότι λειτουργούν, με ένα ξεκάθαρο σχέδιο για την άμεση κλήση των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.
Τίποτα από αυτά δεν είναι δύσκολο για μια ομάδα που κάνει αυτή τη δουλειά καθημερινά. Όλα αυτά, όμως, είναι άκρως επικίνδυνα για μια ομάδα που δεν έχει την εμπειρία.
Ποιος πρέπει να επιβλέπει τη διαδικασία
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, η θεραπευτική αφαίρεση υπάγεται στην ιατρική των μεταγγίσεων. Πρόκειται για μια επίσημη υποειδικότητα, και αποτελεί μέρος της εκπαίδευσης των κλινικών παθολόγων και των ειδικών ιατρικής μεταγγίσεων. Είναι ο τομέας που εποπτεύει τις υπηρεσίες αφαίρεσης στα νοσοκομεία.
Αυτό αξίζει να γίνει γνωστό διότι ο τίτλος «κλινική μακροζωίας» δεν αποτελεί ιατρικό διαπιστευτήριο, ούτε η ιδιοκτησία ενός μηχανήματος αφαίρεσης. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν ένας γιατρός βρίσκεται στο κτίριο, αλλά για ποιο πράγμα ακριβώς εκπαιδεύτηκε ο συγκεκριμένος γιατρός.
Αν σκέφτεστε να υποβληθείτε σε ανταλλαγή πλάσματος οπουδήποτε, αυτές είναι οι ερωτήσεις που θα έκανα:
Ποιος επιβλέπει τη διαδικασία και ποια είναι η εκπαίδευσή του συγκεκριμένα στην αφαίρεση ή την ιατρική μεταγγίσεων;
Ποιος βρίσκεται δίπλα στο κρεβάτι για όλη τη διάρκεια, και πόσες ανταλλαγές πλάσματος έχει πραγματοποιήσει;
Τι υγρό αντικατάστασης χρησιμοποιείτε; Για πρωτόκολλα μακροζωίας και ευεξίας, η απάντηση θα πρέπει γενικά να είναι η λευκωματίνη.
Ποιες εξετάσεις και ιστορικό ελέγχετε εκ των προτέρων, και υπό ποιες συνθήκες θα ακυρώνατε τη συνεδρία μου;
Ποιο είναι το πρωτόκολλό σας όταν χτυπάει ένας συναγερμός του μηχανήματος, ή αν εμφανίσω κάποια αλλεργική αντίδραση;
Ποιος εξοπλισμός έκτακτης ανάγκης βρίσκεται στον χώρο, πότε ελέγχθηκε τελευταία φορά και σε ποιο ακριβώς σημείο καλείτε τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης;
Η τέταρτη ερώτηση είναι αυτή που διαχωρίζει ένα κλινικό ιατρικό πρόγραμμα από μια καθαρά εμπορική επιχείρηση. Οποιαδήποτε κλινική αξίζει την εμπιστοσύνη σας, θα απαντήσει και στις έξι χωρίς τον παραμικρό δισταγμό.
Το σημείο στο οποίο αξίζει να σταθούμε
Το Υπουργείο Υγείας της Ελλάδας ανακοίνωσε τη σύσταση επιτροπής για την ιατρική της μακροζωίας, πρότεινε περιορισμούς στη διαφήμιση και υποσχέθηκε ένα δημόσιο εργαλείο ελέγχου για το ποιες κλινικές διαθέτουν άδεια λειτουργίας. Το αν αυτή είναι η σωστή αντίδραση αποτελεί ζήτημα πολιτικής απόφασης και δεν πρόκειται να προσποιηθώ ότι θα το λύσω εδώ.
Αυτό για το οποίο είμαι βέβαιος είναι το βαθύτερο πρόβλημα που αυτή η υπόθεση έφερε στο φως. Η αφαίρεση λειτουργεί, τα επιστημονικά δεδομένα που την υποστηρίζουν είναι ισχυρότερα από ό,τι αντιλαμβάνεται ο περισσότερος κόσμος, και το χάσμα ανάμεσα στο να κατέχεις τον εξοπλισμό και στο να ξέρεις πώς να τον χρησιμοποιείς, είναι πολύ μεγαλύτερο από αυτό που αντανακλά σήμερα η αγορά. Η συνύπαρξη αυτών των τριών γεγονότων εξηγεί πώς μια θεραπεία με εξαιρετικό ιστορικό ασφαλείας κατέληξε να συνδεθεί με έναν θάνατο.
Το χάσμα αυτό κλείνει ταχύτερα μέσω των ενημερωμένων ασθενών, παρά με οποιονδήποτε άλλο τρόπο. Μια κλινική που δεν μπορεί να απαντήσει στις έξι παραπάνω ερωτήσεις θα δυσκολευτεί να προσελκύσει ασθενείς που γνωρίζουν να τις κάνουν.
Αυτά που έχουν αναφερθεί για το συγκεκριμένο ιατρείο στο Κολωνάκι, εφόσον αποδειχθούν στο δικαστήριο, περιγράφουν ένα περιβάλλον χωρίς τα τρία βασικά στοιχεία που απαιτεί κάθε πρόγραμμα αφαίρεσης: εξειδικευμένο προσωπικό στην αφαίρεση, λειτουργικό εξοπλισμό έκτακτης ανάγκης και ένα όριο στο οποίο αποφασίζεται η διακοπή της διαδικασίας. Το αν η διαδικασία συνέβαλε στον θάνατό του είναι ένα ζήτημα που αφορά την ιατροδικαστική έρευνα και δεν πρόκειται να την προκαταβάλω. Το ζήτημα των ιατρικών προδιαγραφών όμως δεν εξαρτάται από αυτή την απάντηση, και είναι αυτό που θα έπρεπε να συζητά ολόκληρος ο ιατρικός κλάδος.
Πηγή: ieidiseis.gr
