Πόσο επιβαρυμένος είναι σήμερα ο αέρας στον Βόλο; Ποιες είναι οι συγκεντρώσεις των αιωρούμενων σωματιδίων και τι δείχνουν οι σταθμοί μέτρησης της ατμοσφαιρικής ρύπανσης; Απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα μπορούν πλέον να αναζητούν οι πολίτες μέσα από μια νέα ψηφιακή πλατφόρμα που λειτουργεί στην Περιφέρεια Θεσσαλίας.

Πρόκειται για το AirThess, ένα διαδικτυακό εργαλείο ενημέρωσης που δημιουργήθηκε από την Περιφέρεια Θεσσαλίας σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και παρέχει ελεύθερη πρόσβαση στα διαθέσιμα στοιχεία παρακολούθησης της ποιότητας του αέρα.

Η λειτουργία της πλατφόρμας αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τον Βόλο, μια πόλη στην οποία η ατμοσφαιρική ρύπανση και ιδιαίτερα οι αυξημένες συγκεντρώσεις αιωρούμενων σωματιδίων αποτελούν διαχρονικό αντικείμενο προβληματισμού, δημόσιας συζήτησης και επιστημονικής παρακολούθησης.

Πώς λειτουργεί το AirThess

Η νέα πλατφόρμα είναι προσβάσιμη μέσω διαδικτύου, χωρίς να απαιτείται ειδική εγκατάσταση εφαρμογής.

Οι πολίτες μπορούν να συνδεθούν από τον υπολογιστή, το κινητό τηλέφωνο ή το tablet τους και να επιλέξουν τον σταθμό μέτρησης που τους ενδιαφέρει.

Μέσα από το σύστημα έχουν πρόσβαση στις τελευταίες διαθέσιμες μετρήσεις, αποκτώντας εικόνα για τις συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή τους.

Η παρουσίαση των δεδομένων βασίζεται σε ευρωπαϊκά πρότυπα περιβαλλοντικής ενημέρωσης, με στόχο οι πληροφορίες να είναι κατανοητές και αξιοποιήσιμες όχι μόνο από επιστήμονες, αλλά και από το ευρύ κοινό.

Με αυτόν τον τρόπο, η παρακολούθηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης παύει να αποτελεί μια πληροφορία που βρίσκεται αποκλειστικά στη διάθεση των αρμόδιων υπηρεσιών και γίνεται προσβάσιμη σε κάθε ενδιαφερόμενο.

Στο επίκεντρο τα αιωρούμενα σωματίδια PM2,5 και PM10

Ιδιαίτερη σημασία αποκτούν οι μετρήσεις των αιωρούμενων σωματιδίων, που αποτελούν έναν από τους βασικούς δείκτες της ποιότητας του αέρα.

Τα PM10 είναι σωματίδια με αεροδυναμική διάμετρο έως 10 μικρόμετρα, ενώ τα PM2,5 είναι ακόμη μικρότερα, με διάμετρο έως 2,5 μικρόμετρα.

Τα ιδιαίτερα μικρά αυτά σωματίδια μπορούν να εισχωρήσουν στο αναπνευστικό σύστημα, με τη μακροχρόνια ή αυξημένη έκθεση να συνδέεται με επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία.

Οι συγκεντρώσεις τους επηρεάζονται από διάφορες πηγές, όπως η κυκλοφορία των οχημάτων, η θέρμανση, οι βιομηχανικές δραστηριότητες και η μεταφορά σκόνης, ενώ σημαντικό ρόλο διαδραματίζουν και οι μετεωρολογικές συνθήκες.

Ειδικά κατά τους χειμερινούς μήνες, όταν παρατηρούνται φαινόμενα αιθαλομίχλης, η δυνατότητα άμεσης ενημέρωσης για την εξέλιξη των συγκεντρώσεων αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία.

Δεκατρεις σταθμοί μέτρησης στη Μαγνησία

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της Περιφέρειας Θεσσαλίας, το βασικό δίκτυο παρακολούθησης στη Μαγνησία περιλαμβάνει 13 σταθμούς μέτρησης της ποιότητας του αέρα.

Η Περιφέρεια έχει ανακοινώσει ότι οι σταθμοί έχουν υποβληθεί στις απαραίτητες διαδικασίες συντήρησης και βαθμονόμησης, με στόχο την παραγωγή αξιόπιστων δεδομένων.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η ενίσχυση του δικτύου παρακολούθησης με πρόσθετους αναλυτές, ώστε να υπάρχει πληρέστερη γεωγραφική αποτύπωση των συγκεντρώσεων ατμοσφαιρικών ρύπων.

Η συγκέντρωση των διαθέσιμων πληροφοριών σε μία ψηφιακή πλατφόρμα επιτρέπει στους πολίτες να παρακολουθούν τις μετρήσεις χωρίς να χρειάζεται να αναζητούν ξεχωριστές ανακοινώσεις ή αναφορές από διαφορετικές υπηρεσίες.

Γιατί έχει σημασία για τους κατοίκους του Βόλου

Η δυνατότητα πρόσβασης στις μετρήσεις έχει ιδιαίτερη πρακτική αξία για τους κατοίκους μιας πόλης που αντιμετωπίζει κατά περιόδους επεισόδια ατμοσφαιρικής επιβάρυνσης.

Ένας γονέας που ενδιαφέρεται για την ποιότητα του αέρα, ένας ηλικιωμένος ή κάποιος που αντιμετωπίζει αναπνευστικά προβλήματα μπορεί να ενημερώνεται για τις καταγραφόμενες συγκεντρώσεις στην περιοχή του.

Ωστόσο, οι μετρήσεις ενός σταθμού δεν αποτυπώνουν απαραίτητα με απόλυτη ακρίβεια τις συνθήκες σε κάθε δρόμο ή γειτονιά, ενώ για την αξιολόγηση πιθανών κινδύνων πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι επίσημες οδηγίες των αρμόδιων αρχών.

Η πλατφόρμα αποτελεί επίσης χρήσιμο εργαλείο για επιστήμονες, εκπαιδευτικούς, φορείς και πολίτες που επιθυμούν να παρακολουθούν συστηματικά την εξέλιξη της ποιότητας της ατμόσφαιρας.

Συνεργασία Περιφέρειας Θεσσαλίας και Πανεπιστημίου

Το AirThess αναπτύχθηκε μέσα από τη συνεργασία της Περιφέρειας Θεσσαλίας με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, αξιοποιώντας την επιστημονική τεχνογνωσία του ακαδημαϊκού ιδρύματος.

Η λειτουργία του εντάσσεται σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό για την παρακολούθηση και αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.

Στο πλαίσιο αυτό έχουν ανακοινωθεί επίσης η ανάπτυξη προγνωστικού μοντέλου ποιότητας αέρα και η αξιοποίηση συστημάτων έγκαιρης ενημέρωσης για την πιθανότητα εμφάνισης υψηλών συγκεντρώσεων ρύπων.

Η δημοσιοποίηση των μετρήσεων αποτελεί ένα σημαντικό πρώτο βήμα, καθώς η αποτελεσματική αντιμετώπιση της ρύπανσης προϋποθέτει αξιόπιστη καταγραφή, διαφάνεια και συγκεκριμένες παρεμβάσεις για τον περιορισμό των πηγών της.

Πού μπορούν να δουν τις μετρήσεις οι πολίτες

Η πλατφόρμα είναι διαθέσιμη στην ηλεκτρονική διεύθυνση: AirThess – Μετρήσεις ποιότητας αέρα στη Θεσσαλία

Μέσα από την ιστοσελίδα, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να αναζητήσουν τον σταθμό της περιοχής τους και να παρακολουθήσουν τις τελευταίες διαθέσιμες καταγραφές για την ατμοσφαιρική ρύπανση.

Η νέα υπηρεσία δίνει στους κατοίκους της Θεσσαλίας τη δυνατότητα να έχουν άμεση πρόσβαση σε περιβαλλοντικά δεδομένα που αφορούν την καθημερινότητά τους.

Το ζητούμενο πλέον είναι τα στοιχεία αυτά να αξιοποιούνται συστηματικά, τόσο για την έγκαιρη ενημέρωση των πολιτών όσο και για τη λήψη ουσιαστικών μέτρων περιορισμού της ατμοσφαιρικής ρύπανσης.

Δείτε την πλατφόρμα: AirThess – Μετρήσεις ποιότητας αέρα στη Θεσσαλία