Από την εμφάνιση του Αχμέντ Χαρούν, προέδρου του κόμματοςΕθνικό Συνέδριο, στη συνέντευξη που μετέδωσε η πλατφόρμα «Sudan Broadcast» την Παρασκευή, δεν έχει σταματήσει η θύελλα αντιπαραθέσεων και ερωτημάτων. Τα ερωτήματα αφορούν τις εσωτερικές διασπάσεις που αποκάλυψε η συνέντευξη, καθώς και τη στάση των Ηνωμένων Πολιτειών και του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου. Το Δικαστήριο ζητά τηνπαράδοση του Χαρούν από το 2007 για εγκλήματα πουδιαπράχθηκαν στο Νταρφούρ την περίοδο 2003-2007.
Κατά τη συνέντευξη, ο Χαρούν επικεντρώθηκε στην παρουσίαση ενός οράματος για το μελλοντικό σύστημα διακυβέρνησης στο Σουδάν. Αναφέρθηκε σε μια προσέγγιση που δίνει στον στρατό το πάνω χέρι, κάτι που, σύμφωνα με παρατηρητές, αντανακλά τη σύγκλιση συμφερόντων των ηγεσιών του στρατού και του κόμματος Εθνικό Συνέδριο.
Ο Αλ-Μαχμπούμπ Αμπντέλ Σαλάμ, ένας από τους πιο εξέχοντες διανοητές του ισλαμιστικού ρεύματος, επέκρινε την απουσία κουλτούρας συγγνώμης για τα λάθη.
Δήλωσε ότι η απάντηση του Αχμέντ Χαρούν στο πιεστικό ερώτημα για τις αναθεωρήσεις του κόμματος περιείχε το ίδιο επιχείρημα που είχαν επινοήσει οι διανοητές του Εθνικού Συνεδρίου. Απαντώντας στο ερώτημα αυτό, ο Χαρούν είπε: «Εμείς αναθεωρούμε τους εαυτούς μας μόνοι μας, και κανείς, ακόμη κι αν είναι ένας λαός, δεν μπορεί να μας αναγκάσει να ανακοινώσουμε τις αναθεωρήσεις μας, παρά μόνο τη στιγμή που θα κρίνουμε εμείς οι ίδιοι».
Εσωτερικές συγκρούσεις
Τα λόγια του Αχμέντ Χαρούν αποκάλυψαν έντονες διαφωνίες μεταξύ των ηγετικών στελεχών του κόμματος Εθνικό Συνέδριο. Η συζήτηση μετατράπηκε στη συνέχεια σε αντιπαράθεση στα μέσα ενημέρωσης μεταξύ στελεχών από αρκετές αντίπαλες πτέρυγες.
Η σπίθα που μετέφερε τη σύγκρουση των πτερύγων στις ανοιχτές αρένες των μέσων ενημέρωσης άναψε πριν καν τελειώσει η συνέντευξη. Σε αυτήν, ο Χαρούν επιτέθηκε σε ισχυρά στελέχη του κόμματος, όπως ο Σαλάχ Γκος, πρώην επικεφαλής της υπηρεσίας ασφαλείας, και ο Αουάντ Ιμπν Ουφ. Ο τελευταίος ηγήθηκε για λίγες μόνο ώρες του Στρατιωτικού Συμβουλίου που συγκροτήθηκε μετά την καθαίρεση του Ομάρ αλ-Μπασίρ.
Στελέχη του κόμματος επέκριναν την εμφάνιση του Χαρούν και το περιεχόμενο των δηλώσεών του. Προειδοποίησαν για σοβαρές ζημιές στο μέλλον του κόμματος, το οποίο κυβέρνησε τη χώρα για τρεις δεκαετίες πριν ανατραπεί από λαϊκή επανάσταση τον Απρίλιο του 2019.
Ένα ηχητικό μήνυμα που αποδίδεται στο στέλεχος του κόμματος Αμπντελχάντι Αμπντελμπάσετ περιείχε σκληρή κριτική κατά του Χαρούν. Αμφισβητούσε τη νομιμότητά του και τον κατηγορούσε ότι επιχειρεί να διαλύσει το κόμμα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η δημοσιογράφος Σαμπάχ Μοχάμεντ αλ-Χασάν επισημαίνει ότι η εμφάνιση του Χαρούν αυτή τη χρονική στιγμή μετέφερε τη σύγκρουση εντός του στρατοπέδου του στρατού και του Ισλαμικού Κινήματος από τα κλειστά δωμάτια στο φως της δημοσιότητας.
Διεθνείς διώξεις
Η εμφάνιση του Αχμέντ Χαρούν έγινε παρά το γεγονός ότι διώκεται από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι ΗΠΑ τον συμπεριέλαβαν τον Ιανουάριο του 2024 στη λίστα των καταζητούμενων για σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και εγκλήματα πολέμου.
Οι ΗΠΑ έχουν ορίσει αμοιβή 5 εκατομμυρίων δολαρίων για όποιον δώσει πληροφορίες που θα οδηγήσουν στη σύλληψή του. Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ δήλωσε ότι ο Χαρούν εμπλέκεται στη διάπραξη σοβαρών εγκλημάτων.
Από την άλλη πλευρά, το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο ζητά την παράδοση του Χαρούν. Εκείνος αντιμετωπίζει 42 κατηγορίες που σχετίζονται με παραβιάσεις κατά τον πόλεμο στο Νταρφούρ, μεταξύ των οποίων φόνος, βασανιστήρια, αναγκαστικός εκτοπισμός, βιασμός και λεηλασία.
Ο Χαρούν κινείται ελεύθερα σε περιοχές υπό τον έλεγχο του στρατού από τότε που βγήκε από τη φυλακή Κομπέρ, λίγες ημέρες μετά το ξέσπασμα του πολέμου στα μέσα Απριλίου 2023. Η ηγεσία του στρατού αποδίδει την αδυναμία της να συλλάβει τον Χαρούν στις συνθήκες που επικρατούν μετά τον πόλεμο. Ωστόσο, υπερασπιστές των ανθρωπίνων δικαιωμάτων υποστηρίζουν ότι τα επιχειρήματα αυτά είναι αβάσιμα. Ως απόδειξη επικαλούνται τις μετακινήσεις του Χαρούν και τις επανειλημμένες εμφανίσεις του, με πιο πρόσφατη αυτή του Σαββάτου.
Μετά την ανατροπή του καθεστώτος του Ομάρ αλ-Μπασίρ από λαϊκή επανάσταση τον Απρίλιο του 2019, ο Χαρούν κρατήθηκε μαζί με άλλα εξέχοντα στελέχη του κόμματος του Μπασίρ στη φυλακή Κομπέρ, στα ανατολικά της πρωτεύουσας Χαρτούμ. Όμως ο Χαρούν και οι υπόλοιποι κρατούμενοι βγήκαν από τη φυλακή λίγες ημέρες μετά το ξέσπασμα του πολέμου. Από τότε κυκλοφορούν αντικρουόμενες εκδοχές για την κατάστασή τους και για το πού βρίσκονται.
Πιθανές επιπτώσεις
Παρατηρητές προβλέπουν σοβαρές συνέπειες από τη δημόσια εμφάνιση του Χαρούν και τις εσωτερικές διαφωνίες που πυροδότησαν οι δηλώσεις του.
Ωστόσο, η αρθρογράφος Σαμπάχ Μοχάμεντ αλ-Χασάν θεωρεί ότι η δημόσια έκφραση των διαφωνιών αποτελεί, στο σύνολό της, μια προσπάθεια να δημιουργηθεί μια νέα πολιτική εικόνα για το κόμμα Εθνικό Συνέδριο. Κατά την ίδια, η εικόνα αυτή αγνοεί μια βαριά ιστορία γεγονότων και ευθυνών.
Η δημόσια αντιπαράθεση γύρω από τις δηλώσεις του Χαρούν προκάλεσε επίσης μεγάλες ανησυχίες ότι θα μπορούσε να έχει σοβαρές επιπτώσεις στο μέλλον του κόμματος.
Τις ανησυχίες αυτές εξέφρασε το ηγετικό στέλεχος του Ισλαμικού Κινήματος Σανά Χαμάντ, λέγοντας: «Στην ιστορία της δημόσιας δράσης, υπάρχουν ζητήματα που διαχειρίζονται δημόσια, και υπάρχουν ζητήματα που η ευθύνη επιβάλλει να παραμείνουν στη σφαίρα της ιδιωτικότητας και της μυστικότητας».
Οι ανησυχίες αυξάνονται ακόμη περισσότερο για τις πιθανές επιπτώσεις της εμφάνισης του Χαρούν στη σχέση μεταξύ του κόμματος και του στρατού. Παρατηρητές θεωρούν ότι η εμφάνιση αυτή τίναξε στον αέρα τις επανειλημμένες προσπάθειες του αρχηγού του σουδανικού στρατού, Αμπντέλ Φατάχ αλ-Μπουρχάν, να διαψεύσει την παρουσία στοιχείων του κόμματος στους μηχανισμούς της εξουσίας και στο πολιτικό και στρατιωτικό σκηνικό της χώρας.
