Ένα ενημερωτικό άρθρο για τον ιό των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV)
Σε συνεργασία με τον μαιευτήρα – γυναικολόγο Βασίλη Γιασλακιώτη
Ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων (Human Papilloma Virus – HPV) αποτελεί τη συχνότερη σεξουαλικώς μεταδιδόμενη λοίμωξη παγκοσμίως. Υπολογίζεται ότι περισσότερο από το 80% των σεξουαλικά ενεργών ανθρώπων θα έρθει σε επαφή με τον ιό κάποια στιγμή στη ζωή του.
Παρότι η μόλυνση από HPV είναι εξαιρετικά συχνή, η σωστή ενημέρωση, η πρόληψη και ο τακτικός προληπτικός έλεγχος μπορούν να αποτρέψουν σοβαρές επιπλοκές, ακόμη και την εμφάνιση καρκίνου.
Τι είναι ο HPV;
Ο HPV είναι μία μεγάλη οικογένεια ιών, με περισσότερους από 200 διαφορετικούς τύπους.
Ορισμένοι τύποι προκαλούν απλές δερματικές βλάβες ή κονδυλώματα, ενώ άλλοι χαρακτηρίζονται ως υψηλού κινδύνου, καθώς συνδέονται με την ανάπτυξη προκαρκινικών αλλοιώσεων και διαφόρων μορφών καρκίνου.
Οι πιο γνωστοί τύποι υψηλού κινδύνου είναι οι HPV 16 και HPV 18, οι οποίοι ευθύνονται για το μεγαλύτερο ποσοστό των περιστατικών καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Πώς μεταδίδεται;
Η μετάδοση γίνεται κυρίως:
- μέσω της σεξουαλικής επαφής,
- μέσω δερματικής επαφής στην περιοχή των γεννητικών οργάνων,
- σπανιότερα κατά τον τοκετό από τη μητέρα στο νεογνό.
Η χρήση προφυλακτικού μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο μετάδοσης, χωρίς όμως να τον μηδενίζει, καθώς ο ιός μπορεί να μεταδοθεί και από περιοχές που δεν καλύπτονται από αυτό.
Προκαλεί πάντα συμπτώματα;
Όχι.
Στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων ο HPV δεν προκαλεί κανένα απολύτως σύμπτωμα.
Ο οργανισμός συνήθως καταφέρνει να εξαλείψει μόνος του τον ιό μέσα σε ένα έως δύο χρόνια.
Σε ορισμένες όμως περιπτώσεις ο ιός παραμένει στον οργανισμό και μπορεί, μετά από αρκετά χρόνια, να προκαλέσει αλλοιώσεις που απαιτούν θεραπεία.
Αυτός είναι και ο λόγος που η πρόληψη είναι τόσο σημαντική.
Με ποιους καρκίνους σχετίζεται;
Ο HPV έχει συνδεθεί με:
- καρκίνο τραχήλου μήτρας,
- καρκίνο αιδοίου,
- καρκίνο κόλπου,
- καρκίνο πρωκτού,
- καρκίνο πέους,
- καρκίνους στοματοφάρυγγα.
Η έγκαιρη διάγνωση των προκαρκινικών αλλοιώσεων μπορεί να αποτρέψει την εξέλιξή τους σε κακοήθεια.
Πώς γίνεται η πρόληψη;
Η πρόληψη βασίζεται σε τρεις πυλώνες.
1. Εμβολιασμός
Το εμβόλιο κατά του HPV αποτελεί το σημαντικότερο μέσο προστασίας.
Συστήνεται κυρίως:
- σε κορίτσια,
- σε αγόρια,
- πριν την έναρξη των σεξουαλικών επαφών.
Ωστόσο μπορεί να χορηγηθεί και σε μεγαλύτερες ηλικίες, μετά από σύσταση του θεράποντος ιατρού.
Ο εμβολιασμός προστατεύει από τους πιο επικίνδυνους τύπους του ιού και έχει συμβάλει διεθνώς στη σημαντική μείωση των προκαρκινικών αλλοιώσεων.
2. Τεστ Παπανικολάου
Το γνωστό Pap Test παραμένει βασικό εργαλείο πρόληψης.
Μπορεί να ανιχνεύσει κυτταρικές αλλοιώσεις πριν εξελιχθούν σε καρκίνο.
Η συχνότητα του ελέγχου καθορίζεται από τον γυναικολόγο ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό κάθε γυναίκας.
3. HPV DNA Test
Το HPV DNA Test ανιχνεύει άμεσα την παρουσία των τύπων υψηλού κινδύνου.
Τα τελευταία χρόνια αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό εργαλείο προληπτικού ελέγχου και χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο σε συνδυασμό με το τεστ Παπανικολάου.
Αν βρεθεί HPV σημαίνει καρκίνος;
Σε καμία περίπτωση.
Η ανίχνευση HPV δεν σημαίνει ότι κάποιος έχει ή θα εμφανίσει καρκίνο.
Σημαίνει ότι απαιτείται παρακολούθηση σύμφωνα με τις οδηγίες του γυναικολόγου.
Οι περισσότερες λοιμώξεις υποχωρούν χωρίς θεραπεία.
Ακόμη και όταν υπάρχουν αλλοιώσεις, σήμερα υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπευτικές μέθοδοι που προλαμβάνουν την εξέλιξή τους.
Τι πρέπει να γνωρίζουν οι γυναίκες;
Κάθε γυναίκα πρέπει:
- να επισκέπτεται τακτικά τον γυναικολόγο,
- να μην αμελεί τον προληπτικό έλεγχο,
- να ενημερώνεται σωστά,
- να ακολουθεί τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού.
Η πρόληψη είναι πάντοτε πιο αποτελεσματική από τη θεραπεία.
Το μήνυμα
Ο HPV δεν πρέπει να προκαλεί φόβο, αλλά υπευθυνότητα.
Η σύγχρονη ιατρική διαθέτει όλα τα μέσα για την πρόληψη, την έγκαιρη διάγνωση και την αποτελεσματική αντιμετώπιση των βλαβών που μπορεί να προκαλέσει.
Η ενημέρωση, ο εμβολιασμός και ο τακτικός προληπτικός έλεγχος αποτελούν τα ισχυρότερα όπλα για τη μείωση των περιστατικών καρκίνου που σχετίζονται με τον HPV.
Βασίλης Γιασλακιώτης
Μαιευτήρας – Χειρουργός Γυναικολόγος
Το παραπάνω άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή. Για οποιοδήποτε θέμα αφορά την υγεία σας, απευθυνθείτε στον θεράποντα ιατρό σας.
